معمار و از فرماندهان خشونت فیزیکی
سرتیپ پاسدار قاسم رضایی، جانشین فرمانده کل فراجا، در جریان اعتراضات دی ۱۴۰۴، نقش «فرمانده عملیاتی کل کشور» را بر عهده داشت. او که به داشتن رویکردهای افراطی و ترویج خشونت عریان در بدنه پلیس شهرت دارد، در این خیزش مسئولیت تبدیل کردن دکترین «برخورد پشیمانکننده» به رویهای سیستماتیک در تمام استانها را بر عهده داشت. رضایی آمر اصلی عملیاتهایی بود که در آن مرز میان «بازداشت» و «شکنجه در خیابان» کاملاً از بین رفت.
در ادامه، موارد مربوط به آمریت و اقدامات وی در اعتراضات دی ۱۴۰۴ ارائه شده است:
فرماندهی ستاد هدایت عملیات کشوری (قرارگاه عمار)
بیشتر بخوانید
معمار هماهنگی سرکوب؛ نقش حسن کرمی در قیام ۱۴۰۴
به عنوان نفر دوم فراجا، رضایی مسئولیت هماهنگی لحظهای بین تمامی فرماندهان انتظامی استانها را بر عهده داشت:
در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴، دستور «پاکسازی قاطع و بدون فوت وقت» کانونهای تجمع از سوی او به سراسر کشور ابلاغ شد. این دستورالعمل، مبنای قانونی برای نیروهای میدانی شد تا بدون واهمه از عواقب حقوقی، از حداکثر خشونت و سلاحهای ساچمهزن و پینتبال در فواصل نزدیک استفاده کنند.
گسیل نیروهای مرزبانی: با توجه به سوابق رضایی در فرماندهی مرزبانی، وی در دی ۱۴۰۴ دستور اعزام بخشی از نیروهای زبده مرزبانی به شهرهای مرزی کردستان و سیستان و بلوچستان را برای سرکوب اعتراضات شهری صادر کرد.
عملیاتی کردن دکترین «نقص عضو» و خشونت حداکثری
قاسم رضایی صاحب تئوری معروف «دستشکستن مجرم در صحنه» است. در اعتراضات ۱۴۰۴، این رویکرد به استراتژی اصلی فراجا تبدیل شد:
عاملیت در شکنجه خیابانی: گزارشهای متعددی از محلات تهران، اصفهان و رشت در شب ۱۹ دی نشان میدهد که نیروهای پلیس به دستور مستقیم ستاد تحت نظر او، معترضان بازداشت شده را پیش از انتقال به خودرو، به شدت مورد ضربوشتم قرار داده و در بسیاری از موارد دچار شکستگی دست و پا میکردند تا «هزینه اعتراض» را به صورت فیزیکی بالا ببرند.
جرمانگاری و برچسبزنی به شهروندان معترض
رضایی در دی ۱۴۰۴ با حضور در رسانهها، چارچوب لازم برای برخورد مرگبار را تئوریزه کرد:
اظهارات دی ۱۴۰۴: وی در ۲۰ دیماه، معترضان را «عناصر خودفروخته و تروریست» نامید و اعلام کرد که «پلیس با کسی که امنیت مردم را به خطر اندازد، در همان صحنه تسویه حساب میکند». این ادبیات، مجوزی مستقیم برای تیراندازیهای بیضابطه و برخورد غیرانسانی با بازداشتشدگان بود.
سوابق سیاه و لیست تحریمهای بینالمللی
قاسم رضایی به دلیل کارنامه طولانی در نقض حقوق بشر، پیش از اعتراضات ۱۴۰۴ در لیست سیاه اکثر کشورهای دموکراتیک قرار داشت:
ایالات متحده آمریکا (۱۴۰۱): به دلیل نقش در سرکوب خیزش مهسا امینی و دستور به خشونتهای سازمانیافته تحریم شد.
اتحادیه اروپا و بریتانیا (۱۴۰۱): به اتهام آمریت در کشتار معترضان غیرمسلح و نقض گسترده حقوق زندانیان در لیست تحریم قرار گرفت.
کانادا و نیوزیلند (۱۴۰۱): به دلیل مشارکت در سرکوب سیستماتیک و صدور دستوراتی که منجر به قتل و جراحت شهروندان شد، هدف تحریم قرار گرفت.
خلاصه سوابق سرکوب قاسم رضایی در اعتراضات ۱۴۰۴:
منصب: جانشین فرمانده کل فرماندهی انتظامی (فراجا).
نقش در ۱۴۰۴: هماهنگکننده کلان عملیاتهای سرکوب در سطح ملی و ناظر بر اجرای دکترین خشونت حداکثری.
اتهامات حقوق بشری: آمریت در شکنجه خیابانی معترضان، صدور دستور برخورد مرگبار در مناطق مرزی و ترویج خشونت ساختاریافته در بدنه نیروهای انتظامی.
قاسم رضایی در دی ۱۴۰۴، نه تنها یک فرمانده، بلکه «نماد خشونت پلیسی» بود. او با تبدیل کردن «نقص عضو» به یک رویه عملیاتی، مسئولیت مستقیم هزاران مجروح و جانباختهای را بر عهده دارد که هدف خشم و دستورات مستقیم او قرار گرفتند.
