تئوریسین خشونت و مشاور عالی سرکوب
سرتیپ پاسدار علی فدوی، که تا تاریخ ۱۰ دی ۱۴۰۴ (سه روز پس از آغاز اعتراضات سراسری) سمت کلیدی جانشین فرمانده کل سپاه پاسداران را بر عهده داشت، در میانه بحران با حکم علی خامنهای به جایگاه رئیس گروه مشاورین فرمانده کل سپاه منتقل شد. اگرچه این جابهجایی در ظاهر یک «تودیع» به نظر میرسید، اما فدوی در این جایگاه جدید به عنوان «مغز متفکر امنیتی» و تئوریسین اصلی برای توجیه جنایات و سفیدسازی کشتار وسیع ۱۸ و ۱۹ دیماه عمل کرده است.
سابقه آمریت در جایگاه جانشین فرمانده کل سپاه (تا ۱۰ دی ۱۴۰۴)
فدوی در روزهای نخست شروع اعتراضات (۷ تا ۱۰ دی) هنوز در جایگاه جانشینی سپاه بود و دستورات اولیه برای آرایش دفاعی یگانهای امنیتی را صادر کرد:
بیشتر بخوانید
معمار هماهنگی سرکوب؛ نقش حسن کرمی در قیام ۱۴۰۴
زمینه سازی برای برخورد خشن: او در مراسم تودیع خود در ۱۰ دی، مخالفت با نظام را «بزرگترین منکر» نامید. این ادبیات در فرهنگ نظامی ایران به معنای دادن مجوز «شرعی» به نیروهای تحت امر برای استفاده از هرگونه خشونت، از جمله شلیک مستقیم، علیه معترضان است.
آمریت در سرکوبهای اولیه: او مسئولیت هماهنگی اولیه میان یگانهای استانی سپاه برای مقابله با هستههای اولیه اعتراضات در شهرهایی چون فسا و تهران را بر عهده داشت.
نقش در «اتاق فکر سرکوب» به عنوان رئیس گروه مشاورین (از ۱۰ دی به بعد)
پس از انتقال به سمت جدید، فدوی از لایه عملیاتی به لایه راهبردی و مشاورهای منتقل شد تا مسیر سرکوب را برای فرمانده کل جدید سپاه پاسداران (محمد پاکپور) و جانشین او (احمد وحیدی) هموار کند:
تئوریزه کردن نبرد خیابانی: فدوی در اظهاراتی در میانه دیماه، اعتراضات مردم را نه یک مطالبه اقتصادی، بلکه «جنگ نرم و سخت همزمان شیطان» توصیف کرد. او با این کار، چارچوب نظری لازم برای «جنگی» قلمداد کردن برخورد با معترضان غیرمسلح را فراهم کرد.
سفیدسازی کشتار ۱۸ و ۱۹ دی: در حالی که گزارشها از کشته شدن هزاران نفر (تا ۱۲ هزار نفر طبق برخی منابع غیررسمی) حکایت داشت، فدوی در مقام مشاور عالی، نقش مهمی در سناریوسازی «کشتهسازی توسط خود معترضان» ایفا کرد تا مسئولیت را از دوش سپاه بردارد.
سوابق سیاه و تحریمهای بینالمللی
نقش فدوی در نقض حقوق بشر تنها به ۱۴۰۴ محدود نمیشود و او به دلیل سالها فعالیت در ردههای بالای سپاه، همواره مهرهای کلیدی در سرکوب بوده است:
تحریم اتحادیه اروپا (۲۰۲۳): او به دلیل مسئولیت در سرکوب خشونتبار اعتراضات ۱۴۰۱ و هدایت نیروهایی که مرتکب قتل و بازداشت غیرقانونی شده بودند، در لیست تحریمهای حقوق بشری اروپا قرار گرفت.
تحریمهای آمریکا: ایالات متحده فدوی را به دلیل عضویت در شورای عالی سپاه و نقش در فعالیتهای بیثباتکننده و سرکوب داخلی تحریم کرده است.
سابقه در نیروی دریایی: او پیش از جانشینی فرمانده کل سپاه، سالها فرمانده نیروی دریایی سپاه بود و رویکرد تهاجمی او در آنجا نیز همواره زبانزد بوده است.
عاملیت در جنگ روانی علیه معترضان
فدوی در جریان اعتراضات ۱۴۰۴ بارها تأکید کرد که «دشمن ابزار مقابلهاش را در جیب ما میگذارد» (اشاره به موبایل و اینترنت). این اظهارات او چراغ سبزی برای دستگاههای اطلاعاتی بود تا بازداشتهای گسترده را بر اساس پایش فضای مجازی و فعالیتهای دیجیتالی شهروندان تشدید کنند.
خلاصه نمونههای آمریت و عاملیت:
منصب کنونی: رئیس گروه مشاورین فرمانده کل سپاه (از ۱۰ دی ۱۴۰۴).
منصب قبلی: جانشین فرمانده کل سپاه (تا ۱۰ دی ۱۴۰۴).
اقدامات سرکوبگرانه و نقض حقوق بشر: توجیه شرعی سرکوب با نامیدن اعتراض به عنوان «بزرگترین منکر»، مشارکت در اتاق فکر طراحی کشتار ۱۸ و ۱۹ دی.
نقش در ۱۴۰۴: انتقال از فرماندهی عملیاتی به فرماندهی مشاورهای و راهبردی برای تداوم سرکوب در ابعاد سراسری.
