معمار قطع اینترنت و شریک جرم کشتار در اعتراضات ۱۴۰۴
در جریان سرکوب گسترده اعتراضات دی ۱۴۰۴، نام رسول جلیلی به عنوان عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی و رئیس سابق دانشگاه شریف، در لیست سیاه تحریمهای اتحادیه اروپا قرار گرفت.
جلیلی که در میان فعالان مدنی به «پدر فیلترینگ ایران» شهرت دارد، در وقایع اخیر نقشی فراتر از یک تئوریسین ایفا کرد.
او با استفاده از جایگاه خود در شورای عالی فضای مجازی، طراح اصلی قطع دسترسی شهروندان به اینترنت بینالمللی بود تا در سایه این خاموشی دیجیتال، نیروهای نظامی بتوانند با کمترین هزینه اطلاعرسانی، اعتراضات را در شهرهایی مانند ملکشاهی و دهدشت به خون بکشند.
بیشتر بخوانید
نقش علیاصغر پوربهشت در سرکوب مردم کهگیلویه و بویراحمد
مهندسی قطع اینترنت در دی ۱۴۰۴
در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴، زمانی که خیزش سراسری به بیش از ۴۰۰ شهر ایران گسترش یافت، رسول جلیلی از اصلیترین مدافعان اجرای طرح «خاموشی مطلق» بود. او با این استدلال که فضای مجازی به میدان جنگ دشمن تبدیل شده است، فشار حداکثری برای قطع دسترسی به شبکههای اجتماعی و پیامرسانهای بینالمللی را وارد کرد. هدف او از این اقدام، جلوگیری از هماهنگی معترضان و مانعشدن از انتشار ویدیوهای شلیک مستقیم نیروهای امنیتی به سوی مردم بود. تحریمهای ۹ بهمن اتحادیه اروپا صراحتا به این نقش او اشاره دارد و وی را مسئول جلوگیری از دسترسی آزادانه مردم به اطلاعات میداند.
ردیابی دیجیتال و شناسایی معترضان
رسول جلیلی تنها به فیلترینگ اکتفا نکرد. او با استفاده از شرکتهای پیمانکار در حوزه فناوری که تحت نفوذ و ذینفعی او هستند، سیستمهای پایش و شناسایی کاربران را تقویت کرد. در جریان اعتراضات ۱۴۰۴، بسیاری از بازداشتهای هدفمند بر اساس دادههایی صورت گرفت که توسط زیرساختهای تحت نظارت جلیلی استخراج شده بودند. او با راهاندازی طرحهایی مانند «دسترسی طبقاتی به اینترنت»، عملا تبعیض دیجیتال را پیادهسازی کرد تا تنها نیروهای وفادار به نظام به ابزارهای ارتباطی دسترسی داشته باشند و عامه مردم در خلاء اطلاعاتی هدف سرکوب قرار گیرند.
سرکوب در محیط دانشگاهی
سابقه جلیلی در سرکوب دانشجویان دانشگاه شریف نیز در پرونده تحریمی او سنگینی میکند. او که پیش از این به دلیل همکاری با نهادهای امنیتی در شناسایی و تعلیق دانشجویان معترض مورد انتقاد شدید قرار داشت، در دی ۱۴۰۴ نیز از نفوذ خود برای ساکت کردن جنبش دانشجویی استفاده کرد. او با توجیه حضور نیروهای امنیتی در محیطهای آموزشی، راه را برای بازداشتهای گسترده دانشجویان هموار کرد. بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که جلیلی با تبدیل کردن محیط دانشگاه به یک فضای امنیتی، در تلاش بود تا موتور محرک اعتراضات را از کار بیندازد.
مسئولیت حقوقی در خونهای ریخته شده
اگرچه رسول جلیلی مستقیما ماشهای را نچکاند، اما از نظر حقوق بینالملل، آمریت او در قطع ارتباطات، او را شریک جرم تمام جنایاتی میکند که در زمان قطعی اینترنت رخ داد. زمانی که در شهر ملکشاهی ۵ شهروند زیر رگبار گلوله جان باختند یا در دهدشت رضا حسینزاده بر اثر خونریزی کشته شد، جلیلی با مسدود کردن مسیرهای استمداد و اطلاعرسانی، دست قاتلان را باز گذاشت. او با ایجاد «تاریکخانه دیجیتال»، بستری فراهم کرد تا سرکوبگران بدون ترس از قضاوت افکار عمومی، وحشیانهترین متدها را علیه معترضان غیرمسلح به کار بگیرند.
فراتر از تحریم، لزوم محاکمه
قرار گرفتن نام رسول جلیلی در لیست تحریمهای ۹ بهمن ۱۴۰۴، تنها یک گام آغازین است. او به عنوان یکی از استراتژیستهای خفقان دیجیتال، باید در قبال سلب حق حیات و آزادی بیان میلیونها ایرانی پاسخگو باشد. جلیلی با ادعای حفاظت از امنیت ملی، عملا امنیت جانی شهروندان را در فضای مجازی و حقیقی به خطر انداخت. نام او در تاریخ ایران به عنوان کسی ثبت خواهد شد که دانش و تخصص خود را نه برای پیشرفت ملت، بلکه برای ساختن دیوارهای بلند سانسور و تسهیل کشتار فرزندان ایران در اعتراضات ۱۴۰۴ به کار گرفت. جامعه جهانی اکنون او را به عنوان یک ناقض جدی حقوق بشر میشناسد که دستانش به خونهای ریخته شده در سایه قطع اینترنت آلوده است.
