مدیریت بحران و فرماندهی عملیاتهای میدانی اعتراضات دی ۱۴۰۴ بوشهر
غلامرضا شهابی در جایگاه فرمانده سپاه بوشهر، مسئولیت مستقیم نظارت بر عملکرد نیروهای تحت امر و حفظ امنیت منطقه را بر عهده داشته است. در دوران تصدی وی، بر اساس گزارشهای موجود، تعدادی از شهروندان در این حوزه استحفاظی و در جریان وقایع دی ۱۴۰۴ جان باختهاند.
آمریت غلامرضا شهابی در هدایت نیروهای امنیتی طی وقایع دی ۱۴۰۴
شهرستان بوشهر در جریان اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ شاهد تجمعات گستردهای بود که به تقابلهای امنیتی در نقاط کلیدی شهر منجر شد. سرهنگ پاسدار غلامرضا شهابی به عنوان فرمانده سپاه ناحیه مالک اشتر بوشهر، مسئولیت نهایی هماهنگی گردانهای عملیاتی و مدیریت نیروهای زیرمجموعه را بر عهده داشت. در تاریخ مذکور، نیروهای تحت مدیریت این نهاد اقدام به استفاده از تجهیزات سخت کردند که منجر به جانباختن شماری از شهروندان شد.
بیشتر بخوانید
مدیریت عملیاتی مناطقی مانند خیابان سنگی و میدان رئیسعلی دلواری در آن زمان بر عهده غلامرضا شهابی بوده است. طبق قانون، دستور بهکارگیری نیروهای نظامی در سطح شهر با مصوبه شورای تأمین ابلاغ میشود که وی نقش کلیدی در اجرای آن داشت. لذا غلامرضا شهابی در قبال دستورات صادر شده و پیامدهای ناشی از عملکرد نیروهای تحت امر، پاسخگوی نهایی محسوب میشود. وی بر تمامی مراحل استقرار نیروها در نقاط حساس ساحلی نظارت مستقیم داشته است.
تعدد جانباختگان در حوزه تحت فرماندهی غلامرضا شهابی، نشاندهنده یک رویه مشخص در مدیریت بحرانهای شهری توسط این مقام نظامی است. نهادهای حقوق بشری وی را یکی از عوامل کلیدی در طراحی عملیات مهار اعتراضات در میادین اصلی بوشهر میدانند. تمام ارقام و مستندات ارائهشده در این گزارش، سندی بر وقایع رخ داده تحت مدیریت مستقیم غلامرضا شهابی است که در مراجع قانونی قابل بررسی است.
سوابق اجرایی و مناصب مدیریتی غلامرضا شهابی
فرمانده سپاه ناحیه مالک اشتر بوشهر و مسئول طراحی عملیاتی گردانهای امنیتی
جانشین فرماندهی سپاه ناحیه بوشهر و هماهنگکننده حوزههای مقاومت بسیج شهر
مسئول ستادی در سپاه امام صادق بوشهر جهت نظارت بر آمادگی رزمی یگانها
عضو موثر شورای تأمین شهرستان بوشهر جهت اتخاذ تصمیمات امنیتی و انتظامی
مدیر برگزاری رزمایشهای دفاع از کوی و برزن جهت مقابله با خیزشهای شهری
مسئولیت غلامرضا شهابی در قبال جانباختگان وقایع دی ۱۴۰۴ بوشهر
تحت فرماندهی غلامرضا شهابی، گزارشهای مستندی از سلب حق حیات تعدادی از فرزندان بوشهر بر اثر عملکرد نیروهای تحت امر ثبت شده است. لیست جانباختگان شامل نوجوانانی نظیر نیما جوزایی ۱۶ ساله است که در جریان این وقایع در حوزه استحفاظی وی جان باخت. همچنین جوانانی چون مریم حسینی ۲۱ ساله، راضیه محمدی ۲۲ ساله، محمد خسروی ۲۴ ساله و آرمین سالمیراد در زمره جانباختگان تحت مدیریت وی هستند.
غلامرضا شهابی به عنوان فرمانده ارشد، مسئول احتمالی اتخاذ تصمیماتی است که منجر به استفاده از سلاحهای ساچمهزن در معابر عمومی شد. این اقدامات منجر به جانباختن شهروندانی چون زهره فاضلی ۳۸ ساله، اسماعیل خروشا ۳۸ ساله و علی محمدی ۳۴ ساله در این منطقه شده است. از منظر حقوق بینالملل، غلامرضا شهابی به دلیل قصور در کنترل نیروها یا صدور دستورات عملیاتی خشن، واجد مسئولیت حقوقی محسوب میشود.
استراتژی بازداشتهای گسترده نشاندهنده الگوی برخورد در حوزه تحت فرمان غلامرضا شهابی در روزهای ملتهب زمستان سال ۱۴۰۴ است. اسامی جاویدنامانی چون سعید سنجده ۳۵ ساله، علی سنجده ۴۲ ساله، منصوره حیدری، بهروز منصوری و راحله محسنی در اسناد این دوره ثبت شده است. نام غلامرضا شهابی در تاریخ اعتراضات بوشهر به عنوان مسئول مستقیم نظارت بر فعالیت یگانهای امنیتی و گروههای ضربت در نوار ساحلی باقی میماند.
وضعیت حقوقی غلامرضا شهابی و ساختار سپاه پاسداران
سپاه پاسداران توسط کشورهایی نظیر بحرین و عربستان سعودی در اکتبر ۲۰۱۸ در فهرست سازمانهای تروریستی قرار گرفت. وزارت خزانهداری آمریکا در اکتبر ۲۰۱۷ و دولت این کشور در ۱۵ آوریل ۲۰۱۹ رسماً این نهاد را تروریستی اعلام کردند. کانادا در اکتبر ۲۰۱۹ و نمایندگان پارلمان اروپا در ۱۹ ژانویه ۲۰۲۳ به تروریستی بودن این سازمان رأی مثبت دادند که غلامرضا شهابی عضوی از آن است.
اتحادیه اروپا نیز در ۹ بهمن ۱۴۰۴ به دنبال وقایع اعتراضات دی ۱۴۰۴، این نهاد را رسماً تروریستی اعلام کرد. غلامرضا شهابی به عنوان فرمانده ارشد میدانی، بخشی از این ساختار محسوب میشود که تحت محدودیتهای بینالمللی قرار دارد. طبق قوانین جهانی، فرماندهان چنین نهادهایی در قبال اقدامات سرکوبگرانه مسئولیت فردی دارند و غلامرضا شهابی در زنجیره فرماندهی سازمانی قرار دارد که ناقض حقوق بشر است.
جایگاه عملیاتی وی در این بستر، پاسخگویی او را در قبال اقدامات نیروهای تحت امر تثبیت میکند. آرژانتین، سوئد، اوکراین و کوزوو نیز از جمله کشورهایی هستند که این ساختار را در فهرستهای محدودکننده قرار دادهاند. جایگاه غلامرضا شهابی در سلسلهمراتب این سازمان، وی را در معرض پیگردهای حقوقی بینالمللی قرار میدهد. پرونده غلامرضا شهابی به عنوان یک آمر عملیاتی در جریان وقایع دی ۱۴۰۴ جهت بررسی در مراجع جهانی محفوظ است.
منابع
- ایران آزادی: جدول اسامی تدقیقشده شهیدان قیام ۱۴۰۴
- ویکی پدیا تروریستی خواندن سپاه پاسداران







