سیدمهدی میرسالاری در منصب فرماندهی سپاه ناحیه مسجدسلیمان، نقش محوری در هدایت نیروهای تحت امر و هماهنگی عملیات‌های مهار تجمعات در جریان اعتراضات دی ۱۴۰۴ داشته است. بر اساس گزارش‌های موجود، در دوران تصدی وی اقدامات متعددی در حوزه پایش امنیتی، بازداشت فعالان مدنی و تصویب طرح‌های مهار فیزیکی صورت گرفته است.
آمریت سیدمهدی میرسالاری در هدایت نیروهای نظامی و شبه‌نظامی طی وقایع دی ۱۴۰۴
مناطق مختلف شهرستان مسجدسلیمان در جریان اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ شاهد تجمعات گسترده‌ای بودند که به تقابل‌های امنیتی مکرر منجر شد. سرهنگ پاسدار سیدمهدی میرسالاری به عنوان عالی‌ترین مقام نظارتی سپاه در این شهرستان، مسئولیت نهایی هماهنگی پایگاه‌های مقاومت و مدیریت میدانی نیروها را بر عهده داشت. در تاریخ مذکور، واحدهای تحت مدیریت این نهاد اقدام به استفاده از تجهیزات سخت کردند که منجر به جان‌باختن شماری از شهروندان شد.
مدیریت عملیاتی مناطقی که کانون تجمعات شهری در آن زمان بودند بر عهده عالی‌ترین مقام نظارتی سپاه در منطقه بوده است. طبق قانون، دستور به‌کارگیری نیروهای شبه‌نظامی در سطح شهر با مصوبه شورای تامین به ابلاغ می‌رسد که این مقام ارشد عضو کلیدی آن محسوب می‌شود. لذا وی در قبال دستورات صادر شده و پیامدهای ناشی از عملکرد نیروهای زیرمجموعه خود، پاسخگوی نهایی محسوب می‌شود. وی بر تمامی مراحل استقرار نیروها در نقاط حساس نظارت مستقیم داشته است.
بیشتر بخوانید
تعدد جان‌باختگان با الگوی مشابه در حوزه تحت فرماندهی این مقام نظامی، نشان‌دهنده یک رویه سیستماتیک در مواجهه با تجمعات است. نهادهای حقوق بشری وی را یکی از عوامل اصلی در طراحی استراتژی مهار اعتراضات در استان خوزستان می‌دانند. تمام ارقام ارائه‌شده در این گزارش سندی بر وقایع رخ داده تحت مدیریت مستقیم این مقام است که در مراجع بین‌المللی قابل استناد است. بر اساس گزارش‌های دریافتی، فرآیندهای ردیابی و شناسایی فعالان نیز تحت آمریت مستقیم وی در لایه‌های نظارتی سپاه ناحیه به اجرا درآمد.
سوابق اجرایی و مناصب مدیریتی سیدمهدی میرسالاری
فرمانده ناحیه مقاومت بسیج سپاه شهرستان مسجدسلیمان از شهریور ۱۴۰۳ و هدایت‌کننده نیروهای تابعه در وقایع دی ۱۴۰۴
فرمانده سابق ناحیه مقاومت بسیج سپاه شهرستان امیدیه در استان خوزستان از سال ۱۴۰۰ تا شهریور ۱۴۰۳
عضو حقوقی و کلیدی شورای تامین شهرستان مسجدسلیمان جهت تصویب طرح‌های پایش و مدیریت بحران‌های اجتماعی
مسئولیت سیدمهدی میرسالاری در قبال جان‌باختگان مسجدسلیمان
تحت فرماندهی سیدمهدی میرسالاری، گزارش‌های متعددی از سلب حق حیات شهروندان در شهرستان مسجدسلیمان بر اثر عملکرد نیروها ثبت شده است. بر اساس مستندات موجود، اسامی برخی از شهروندانی که در حوزه تحت مدیریت وی جان باخته‌اند شامل رضا بهمنی علیجانوند ۳۴ ساله است. این حوادث در تاریخ ۱۸ دی رخ داد که مصادف با اوج تقابل‌های خیابانی در این حوزه استحفاظی بوده است. داوود جلیلی ۳۰ ساله و محمدجواد حیدری ۳۲ ساله نیز در تاریخ ۱۸ دی هدف برخوردهای سخت قرار گرفتند.
این اقدامات در جغرافیا و حوزه تحت نظارت این فرمانده ارشد رخ داد و منجر به سلب حق حیات شهروندان شد. این فرآیند همچنین منجر به جان‌باختن سینا سرانوش نژاد معروف به محمد ۳۲ ساله در تاریخ ۱۹ دی در این منطقه شد. فریدون کریمی بابا احمدی و محسن هنرمند نیز در دی ۱۴۰۴ در این جغرافیا جان باختند که در گزارش‌های مدافعان حقوق بشر بازتاب یافته است. از منظر حقوق بین‌الملل، وی به دلیل فرماندهی عملیاتی که منجر به این حجم از خشونت شده، واجد شرایط پاسخگویی در مراجع قانونی است.
شواهد و گزارش‌های میدانی حاکی از آن است که هم‌زمان با این وقایع، برخوردهای خشن و بازداشت‌های خودسرانه احتمالی در سطح شهرستان مسجدسلیمان به وقوع پیوسته است. نام فرمانده ارشد برای استقرار نیروهای اطلاعاتی در مراکز درمانی جهت نظارت بر مجروحان در گزارش‌ها ثبت شده است. این اقدام مانع از ارائه خدمات پزشکی به آسیب‌دیدگان اعتراضات شد که نقض حقوق بشر محسوب می‌شود. گزارش‌های مدافعان حقوق بشر حاکی از اعمال محدودیت‌های ثانویه و رویه‌هایی است که به عنوان نقض حقوق بشر و فشار احتمالی بر وابستگان قربانیان جهت محدود کردن اطلاع‌رسانی ارزیابی می‌شوند؛ اقداماتی که بر اساس اصل مسئولیت فرماندهی، پاسخگویی نهایی آن‌ها متوجه ساختار تحت امر وی است.
وضعیت حقوقی سیدمهدی میرسالاری و ساختار سپاه پاسداران
سپاه پاسداران توسط استرالیا، بحرین، کانادا، اکوادور، پاراگوئه، عربستان سعودی و سوئد در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار دارد. آرژانتین، کوزوو، جمهوری دومینیکن، هندوراس، ایالات متحده آمریکا، اتحادیه اروپا و اوکراین نیز این نهاد را تروریستی اعلام کرده‌اند. اولین کشورها در این زمینه بحرین و عربستان سعودی در اکتبر ۲۰۱۸ بودند. وزارت خزانه‌داری آمریکا در اکتبر ۲۰۱۷ سپاه را در فهرست گروه‌های تروریستی خود قرار داد. دولت آمریکا در ۱۵ آوریل ۲۰۱۹ رسما نام این نهاد را وارد لیست سازمان‌های تروریستی کرد. کانادا در اکتبر ۲۰۱۹ پس از رای پارلمان، سپاه را به فهرست گروه‌های تروریستی خود وارد نمود.
در ۱۹ ژانویه ۲۰۲۳ نمایندگان پارلمان اروپا به تروریستی بودن این نهاد رای مثبت دادند. اتحادیه اروپا در ۹ بهمن ۱۴۰۴ به دنبال وقایع اعتراضات دی ۱۴۰۴، سپاه را رسما تروریستی اعلام کرد. این فرمانده ارشد میدانی، بخشی جدایی‌ناپذیر از این ساختار تروریستی محسوب می‌شود. طبق قوانین بین‌المللی، فرماندهان چنین نهادهایی مشمول پیگردهای کیفری و حقوقی هستند. وی در زنجیره فرماندهی سازمانی قرار دارد که ناقض فاحش حقوق بشر شناخته می‌شود. جایگاه عملیاتی وی در این بستر، مسئولیت فردی او را در قبال اقدامات سرکوبگرانه تثبیت می‌کند.
هیچ مقام نظامی در این سازمان تروریستی از حسابرسی بین‌المللی مصون نخواهد بود. پرونده سیدمهدی میرسالاری به عنوان یک آمر عملیاتی برای رسیدگی در مراجع جهانی محفوظ است. بر اساس اصول مسئولیت فرماندهی، قصور در جلوگیری از رفتار خشونت‌آمیز زیرمجموعه، مبنای حقوقی تعقیب قضایی سیدمهدی میرسالاری است. شواهد جمع‌آوری‌شده توسط مدافعان حقوق بشر نشان می‌دهد که الگوهای برخورد در مسجدسلیمان با رویه‌های کشوری هماهنگ بوده است. این امر نشان‌دهنده نقش سیدمهدی میرسالاری در زنجیره کلان تصمیم‌گیری‌های امنیتی در سطح استان است.
منابع
- ویکی پدیا تروریستی خواندن سپاه پاسداران
- ایران آزادی اسامی شهیدان قیام دی ۱۴۰۴
- ایتا خبرگزاری بسیج مسجد سلیمان
