فرماندهی عملیات‌های میدانی و مدیریت بحران اعتراضات دی ۱۴۰۴ گوهردشت کرج
سعید قره‌داغی در مقام فرمانده ارشد سپاه در منطقه گوهردشت، مسئولیت مستقیم نظارت بر عملکرد نیروهای تحت امر را بر عهده داشته است. در دوران تصدی وی، دست‌کم ۹ نفر در این حوزه استحفاظی در جریان وقایع اعتراضات دی ۱۴۰۴ جان باخته‌اند.
آمریت سعید قره‌داغی در هدایت نیروهای نظامی و شبه‌نظامی طی وقایع دی ۱۴۰۴
منطقه گوهردشت کرج در جریان اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ شاهد تجمعات گسترده‌ای بود که به تقابل‌های امنیتی در کانون‌های شهری منجر شد. سرهنگ پاسدار سعید قره‌داغی به عنوان فرمانده سپاه ناحیه امام جواد، مسئولیت نهایی هماهنگی گردان‌های امنیتی و مدیریت میدانی نیروها را بر عهده داشت. در تاریخ مذکور، نیروهای تحت مدیریت این نهاد اقدام به استفاده از تجهیزات سخت کردند که منجر به جان‌باختن شماری از شهروندان شد.
بیشتر بخوانید
مدیریت عملیاتی مناطقی مانند فلکه‌های گوهردشت و بلوار موذن در آن زمان بر عهده سعید قره‌داغی بوده است. طبق قانون، دستور به‌کارگیری نیروهای نظامی در سطح شهر با مصوبه شورای تأمین به ابلاغ می‌رسد که وی عضو کلیدی آن محسوب می‌شود. لذا سعید قره‌داغی در قبال دستورات صادر شده و پیامدهای ناشی از عملکرد نیروهای زیرمجموعه خود، پاسخگوی نهایی محسوب می‌شود. وی بر تمامی مراحل استقرار نیروها در نقاط حساس نظارت مستقیم داشته است.
تعدد جان‌باختگان با الگوی مشابه در حوزه تحت فرماندهی سعید قره‌داغی، نشان‌دهنده یک رویه سیستماتیک در مواجهه با تجمعات است. نهادهای حقوق بشری وی را یکی از عوامل اصلی در طراحی استراتژی مهار اعتراضات در میادین اصلی کرج می‌دانند. تمام ارقام ارائه‌شده در این گزارش سندی بر وقایع رخ داده تحت مدیریت مستقیم سعید قره‌داغی است که در مراجع بین‌المللی قابل استناد است.
سوابق اجرایی و مناصب مدیریتی سعید قره‌داغی
فرمانده سپاه ناحیه مقاومت بسیج امام جواد گوهردشت
فرمانده میدانی سپاه در غرب کرج و مسئول هماهنگی یگان‌های ضربت طی اعتراضات سال ۱۴۰۱
مجری طرح‌های امنیت محله‌محور در استان البرز جهت شناسایی و تحت فشار قرار دادن فعالان مدنی
مسئول تجهیز و آماده‌سازی یگان‌های فاتحین برای مدیریت بحران‌ها و نبردهای شهری در البرز
عضو موثر شورای تأمین جهت اتخاذ تصمیمات امنیتی و نظارت بر سیستم‌های مانیتورینگ گوهردشت
مسئولیت سعید قره‌داغی در قبال جان‌باختگان و بازداشت‌شدگان گوهردشت
تحت فرماندهی سعید قره‌داغی، گزارش‌های متعددی از سلب حق حیات شهروندان در کرج بر اثر عملکرد نیروها ثبت شده است. لیست قربانیان شامل افرادی نظیر شایان آزادی ۲۵ ساله، مهرداد کرمجانی و فائزه مستعان ۲۰ ساله است که هدف قرار گرفتند. همچنین یاسر مدیر روستا، ایلیا ولی‌پور و سعید پناهی ۲۹ ساله در زمره وقایع تحت مدیریت وی قرار دارند. از منظر حقوق بین‌الملل، سعید قره‌داغی به دلیل فرماندهی عملیات منجر به خشونت، واجد شرایط بررسی قضایی است.
سعید قره‌داغی به عنوان فرمانده ارشد، مسئول احتمالی اتخاذ تصمیماتی است که منجر به استفاده از سلاح‌های ساچمه‌زن در معابر شد. این اقدامات منجر به جان‌باختن کاوه چگینی ۳۱ ساله، کاوه افتخاری ۲۱ ساله و نیما صالحی ۲۴ ساله در این حوزه شد. بازداشت‌های خشن و انتقال شهروندان به مراکز نامعلوم، نشان‌دهنده الگوی برخورد در حوزه تحت فرمان او در زمستان ۱۴۰۴ است. اسامی افرادی که در محلات پرجمعیت هدف اقدامات سخت قرار گرفته‌اند، در اسناد مربوط به این دوره ثبت شده است.
نام سعید قره‌داغی به عنوان مسئول مستقیم هماهنگی برای استقرار نیروهای اطلاعاتی در مراکز درمانی کرج در گزارش‌های حقوق بشری باقی می‌ماند. این استقرار با هدف شناسایی مجروحان و جلوگیری از ارائه خدمات پزشکی به آسیب‌دیدگان در نزدیکی گوهردشت انجام شده است. آمریت وی در استفاده از قوه قهریه، وی را در زمره مسئولان اصلی نقض فاحش حقوق بشر در استان البرز قرار می‌دهد. اسناد موجود گواهی بر عملکرد سرکوبگرانه این فرمانده نظامی در تاریخ معاصر است.
وضعیت حقوقی سعید قره‌داغی و ساختار سپاه پاسداران
سپاه پاسداران توسط کشورهایی نظیر بحرین و عربستان سعودی در اکتبر ۲۰۱۸ در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار گرفت. وزارت خزانه‌داری آمریکا در اکتبر ۲۰۱۷ و دولت این کشور در ۱۵ آوریل ۲۰۱۹ رسماً این نهاد را تروریستی اعلام کردند. کانادا در اکتبر ۲۰۱۹ و نمایندگان پارلمان اروپا در ۱۹ ژانویه ۲۰۲۳ به تروریستی بودن این سازمان رأی مثبت دادند که سعید قره‌داغی عضوی از آن است.
اتحادیه اروپا نیز در ۹ بهمن ۱۴۰۴ به دنبال وقایع اعتراضات دی ۱۴۰۴، این نهاد را رسماً تروریستی اعلام کرد. سعید قره‌داغی به عنوان فرمانده ارشد میدانی، بخشی از این ساختار محسوب می‌شود که تحت محدودیت‌های بین‌المللی قرار دارد. طبق قوانین جهانی، فرماندهان چنین نهادهایی در قبال اقدامات سرکوبگرانه مسئولیت فردی دارند و سعید قره‌داغی در زنجیره فرماندهی سازمانی قرار دارد که ناقض حقوق بشر است.
جایگاه عملیاتی وی در این بستر، پاسخگویی او را در قبال اقدامات نیروهای تحت امر تثبیت می‌کند. آرژانتین، سوئد، اوکراین و کوزوو نیز از جمله کشورهایی هستند که این ساختار را در فهرست‌های محدودکننده قرار داده‌اند. جایگاه سعید قره‌داغی در سلسله‌مراتب این سازمان، وی را در معرض پیگردهای حقوقی بین‌المللی قرار می‌دهد. پرونده سعید قره‌داغی به عنوان یک آمر عملیاتی در جریان وقایع دی ۱۴۰۴ جهت بررسی محفوظ است.
منابع
- ایران آزادی: جدول اسامی تدقیق‌شده شهیدان قیام ۱۴۰۴
- ویکی پدیا تروریستی خواندن سپاه پاسداران
