فرماندهی عملیاتهای میدانی و مدیریت بحران اعتراضات دی ۱۴۰۴ در مرکز و جنوب شیراز
احمد جعفری در مقام فرمانده ارشد سپاه بقیه الله شیراز، مسئولیت مستقیم نظارت بر عملکرد نیروهای تحت امر را بر عهده داشته است. در دوران تصدی وی، دستکم ۲۲ نفر در این حوزه استحفاظی در جریان وقایع اعتراضات دی ۱۴۰۴ جان باختهاند.
آمریت احمد جعفری در هدایت نیروهای نظامی و شبهنظامی طی وقایع دی ۱۴۰۴
کلانشهر شیراز در جریان اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ شاهد تجمعات گستردهای بود که به تقابلهای امنیتی در کانونهای شهری منجر شد. سرهنگ پاسدار احمد جعفری به عنوان فرمانده سپاه ناحیه بقیه الله، مسئولیت نهایی هماهنگی گردانهای امنیتی و مدیریت میدانی نیروها را بر عهده داشت. در تاریخ مذکور، نیروهای تحت مدیریت این نهاد اقدام به استفاده از تجهیزات سخت کردند که منجر به جانباختن شماری از شهروندان شد.
بیشتر بخوانید
مدیریت عملیاتی مناطقی مانند بلوار زند، خیابان داریوش و میدان شهرداری در آن زمان بر عهده احمد جعفری بوده است. طبق قانون، دستور بهکارگیری نیروهای نظامی در سطح شهر با مصوبه شورای تأمین به ابلاغ میرسد که وی عضو کلیدی آن محسوب میشود. لذا احمد جعفری در قبال دستورات صادر شده و پیامدهای ناشی از عملکرد نیروهای زیرمجموعه خود، پاسخگوی نهایی محسوب میشود. وی بر تمامی مراحل استقرار نیروها در نقاط حساس نظارت مستقیم داشته است.
تعدد جانباختگان با الگوی مشابه در حوزه تحت فرماندهی احمد جعفری، نشاندهنده یک رویه سیستماتیک در مواجهه با تجمعات است. نهادهای حقوق بشری وی را یکی از عوامل اصلی در طراحی استراتژی مهار اعتراضات در میادین اصلی شیراز میدانند. تمام ارقام ارائهشده در این گزارش سندی بر وقایع رخ داده تحت مدیریت مستقیم احمد جعفری است که در مراجع بینالمللی قابل استناد است.
سوابق اجرایی و مناصب مدیریتی احمد جعفری
فرمانده سپاه ناحیه مقاومت بسیج بقیه الله شیراز
فرمانده سپاه ناحیه شهرستان نورآباد ممسنی و مسئول مهار تجمعات اعتراضی منطقه
فرمانده میدانی در سپاه فجر استان فارس جهت هماهنگی یگانهای ضربت در اعتراضات سال ۱۴۰۱
مجری طرحهای امنیت محلهمحور با هدف شناسایی و تحت فشار قرار دادن فعالان مدنی شیراز
عضو موثر شورای تأمین جهت اتخاذ تصمیمات امنیتی و نظارت بر سیستمهای مانیتورینگ شهری
مسئولیت احمد جعفری در قبال جانباختگان و بازداشتشدگان شیراز
تحت فرماندهی احمد جعفری، گزارشهای متعددی از سلب حق حیات شهروندان در شیراز بر اثر عملکرد نیروها ثبت شده است. لیست قربانیان شامل افرادی نظیر سعید توکلیان، سونیا صالحی راد ۳۴ ساله، علی افسری، سام رضایی و حمیدرضا شیرازی ۴۴ ساله است. همچنین محمدمهدی روستا ۱۶ ساله، سامان افسری ۳۹ ساله، مهدی آقا رضایی ۲۴ ساله، احسان بیگی و رضا حبیبی ۱۰ ساله جان باختند.
احمد جعفری به عنوان فرمانده ارشد، مسئول احتمالی اتخاذ تصمیماتی است که منجر به استفاده از سلاحهای ساچمهزن در معابر شد. این اقدامات منجر به جانباختن غلامرضا زارع، مجتبی رخ بخش ۲۶ ساله، محمدرضا سمیعی، نهال جعفری ۱۳ ساله و شمشاد اخلاقی ۳۷ ساله شد. از منظر حقوق بینالملل، احمد جعفری به دلیل قصور در کنترل نیروها یا فرماندهی عملیات، واجد شرایط بررسی قضایی است.
بازداشتهای خشن و انتقال شهروندان به مراکز نامعلوم، نشاندهنده الگوی برخورد در حوزه تحت فرمان او در زمستان ۱۴۰۴ است. پیام رخبخش ۳۲ ساله، رادین زرنانی ۱۷ ساله و الهام بهرامی فارسیمدان ۳۰ ساله از دیگر جانباختگان هستند. نام احمد جعفری به عنوان مسئول مستقیم هماهنگی برای استقرار نیروهای اطلاعاتی در مراکز درمانی شیراز در گزارشهای حقوق بشری باقی میماند. این لیست با نامهای علی اسدپور دره شوری، محمد روستا ۴۱ ساله، علی شیرازی ۲۹ ساله و مهناز درخشانی تکمیل میشود.
وضعیت حقوقی احمد جعفری و ساختار سپاه پاسداران
سپاه پاسداران توسط کشورهایی نظیر بحرین و عربستان سعودی در اکتبر ۲۰۱۸ در فهرست سازمانهای تروریستی قرار گرفت. وزارت خزانهداری آمریکا در اکتبر ۲۰۱۷ و دولت این کشور در ۱۵ آوریل ۲۰۱۹ رسماً این نهاد را تروریستی اعلام کردند. کانادا در اکتبر ۲۰۱۹ و نمایندگان پارلمان اروپا در ۱۹ ژانویه ۲۰۲۳ به تروریستی بودن این سازمان رأی مثبت دادند که احمد جعفری عضوی از آن است.
اتحادیه اروپا نیز در ۹ بهمن ۱۴۰۴ به دنبال وقایع اعتراضات دی ۱۴۰۴، این نهاد را رسماً تروریستی اعلام کرد. احمد جعفری به عنوان فرمانده ارشد میدانی، بخشی از این ساختار محسوب میشود که تحت محدودیتهای بینالمللی قرار دارد. طبق قوانین جهانی، فرماندهان چنین نهادهایی در قبال اقدامات سرکوبگرانه مسئولیت فردی دارند و احمد جعفری در زنجیره فرماندهی سازمانی قرار دارد که ناقض حقوق بشر است.
جایگاه عملیاتی وی در این بستر، پاسخگویی او را در قبال اقدامات نیروهای تحت امر تثبیت میکند. آرژانتین، سوئد، اوکراین و کوزوو نیز از جمله کشورهایی هستند که این ساختار را در فهرستهای محدودکننده قرار دادهاند. جایگاه احمد جعفری در سلسلهمراتب این سازمان، وی را در معرض پیگردهای حقوقی بینالمللی قرار میدهد. پرونده احمد جعفری به عنوان یک آمر عملیاتی در جریان وقایع دی ۱۴۰۴ جهت بررسی محفوظ است.
منابع
- ایران آزادی: جدول اسامی تدقیقشده شهیدان قیام ۱۴۰۴
- ویکی پدیا تروریستی خواندن سپاه پاسداران







