علیاکبر جاویدان، سرتیپ پاسدار، در مناصب مهمی چون فرماندهی انتظامی استان‌های کرمانشاه و هرمزگان، در نقض فاحش حقوق بشر نقش داشته است. عملکرد وی و زیرمجموعه‌اش در این استان‌ها، منجر به سلب حق حیات غیرنظامیان، شکنجه، سرکوب حق اعتراض، محدودسازی آزادی بیان و اعمال خشونت‌آمیز طرح‌های سرکوبگرانه حجاب اجباری شده است.
علیاکبر جاویدان و نقض حقوق اجتماعی در استان گلستان و کرمانشاه
علیاکبر جاویدان در سمت‌هایی چون جانشین فرماندهی و فرماندهی انتظامی استان گلستان و همچنین فرماندهی انتظامی استان کرمانشاه و هرمزگان، حقوق شهروندان را نقض کرده است. در زمان مسئولیت وی در استان‌های کرمانشاه و گلستان، حقوق اجتماعی، آزادی بیان، حق حیات، حقوق کودکان و حقوق زنان، نقض شده و موجب مرگ غیرنظامیان و شکنجه آنان گردیده است. در تاریخ ۳ شهریور ۱۳۹۵، در زمان فرماندهی انتظامی استان گلستان توسط علیاکبر جاویدان، مأموران انتظامی ۴۰ دختر و پسر جوان را در یک مهمانی در روستای زیارت بازداشت کردند. اتهام آنها نوشیدن مشروب الکلی و رابطه نامشروع اعلام شد. این دستگیری‌ها نشانگر نقض حریم خصوصی و حقوق اجتماعی شهروندان است.
همچنین، در ۴ اردیبهشت ۱۳۹۹، معاون اجتماعی فرماندهی انتظامی استان کرمانشاه، ضمن منع شهروندان از روزه‌خواری در ملاء عام، اعلام کرد: «لازم است افرادی که دارای عذر شرعی بوده از خوردن و آشامیدن و همچنین استعمال دخانیات در ملاء عام مانند بوستان‌ها و تفرجگاه‌ها خودداری کنند.» این مقام انتظامی یادآور شد: «آن دسته از رستوران‌ها، قهوه‌خانه‌ها و غذاهای آماده که برابر مصوبه ستاد ملی مقابله با کرونا مجوز فعالیت دوباره پیدا کرده‌اند لازم است پس از اذان مغرب فعالیت خود را از سر بگیرند.» وی در پایان گفت: «پلیس با معدود هنجارشکنانی که بخواهند حرمت ماه مبارک رمضان را زیر پا گذاشته و به تذکرات ارائه شده بی‌توجهی کنند برخورد قانونی کرده و آنها را تحویل دستگاه قضایی می‌دهد.» علیاکبر جاویدان در این زمان فرمانده انتظامی کرمانشاه بود و مسئولیت این محدودیت‌ها را برعهده داشت.
در ۳۰ مرداد ۱۴۰۰، معاون اجتماعی فرماندهی انتظامی استان کرمانشاه، از شناسایی و پلمب یک کافه‌رستوران به دلیل آنچه «سرو آبزیان حرام» عنوان شده بود خبر داد. او افزود: «مأموران پلیس با انجام تحقیقات لازم موفق به شناسایی واحد صنفی مذکور شده و پس از هماهنگی با مقام قضائی بازرسی‌های لازم را به عمل آوردند.»
قتل غیرنظامیان و سرکوب آزادی بیان در کرمانشاه تحت فرماندهی علیاکبر جاویدان
در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۹۹، دو شهروند ساکن شهرک دره‌دراز کرمانشاه، با شلیک بی‌ضابطه مأموران نیروی انتظامی به سوی یک خودرو، کشته و زخمی شدند. شهروند جان‌باخته اشکان عزیزی و فرد زخمی برهان عزیزی معرفی شده‌اند که هر دو ۱۷ ساله و زیر سن قانونی بوده‌اند. به گفته منابع مطلع، مأموران نیروی انتظامی، خودروی پژوی این دو شهروند را که در حال اجرای حرکات نمایشی بودند، تحت تعقیب قرار داده و بدون اخطار قبلی و رعایت قوانین شلیک، آنها را هدف قرار دادند. در ۲۷ اسفند ۱۳۹۹، یک شهروند به نام سیروان محمدی ۲۵ ساله بر اثر شلیک نیروهای انتظامی در کرمانشاه جان خود را از دست داد و شهروند دیگری به نام علی احمدی به شدت زخمی شد. در پی یک درگیری در محله دولت‌آباد کرمانشاه، نیروهای انتظامی به سمت گروهی از ساکنین محله دره‌دریژ (شهرک مهدیه) که در حال حرکت به سوی دولت‌آباد بودند، شلیک کردند. سیروان محمدی به علت شدت جراحات وارده پس از انتقال به بیمارستان جان باخت و علی احمدی نیز به دلیل شدت جراحات به بیمارستان منتقل شد. این حوادث در دوره فرماندهی علیاکبر جاویدان رخ داده و مسئولیت استفاده از خشونت مرگبار را متوجه او می‌کند.
سرکوب فعالان فضای مجازی
علاوه بر این، در ۲۲ دی ۱۳۹۹، رئیس پلیس امنیت عمومی استان کرمانشاه از دستگیری عوامل کلیپ «هنجارشکنانه» در فضای مجازی که باعث جریحه‌دار شدن افکار عمومی شده بود خبر داد. خواننده، بازیگر، سفارش‌دهنده، کارگردان کلیپ، مدیر تالار پذیرایی محل ضبط و عامل منتشرکننده آن دستگیر شدند. این فرمانده انتظامی که زیر نظر علیاکبر جاویدان عمل می‌کرد، در ادامه گفت: «پلمب تالار محل ضبط و مسدودسازی پیجی که کلیپ در آن تهیه و منتشر شده بود از دیگر اقدامات صورت گرفته پلیس امنیت عمومی استان بود.» در ۱۶ آذر ۱۳۹۹، دو مدل زن و یک تصویربردار در کرمانشاه که در اماکن تاریخی شهر اقدام به تهیه کلیپ تبلیغاتی و مدلینگ کرده بودند، بازداشت شدند. رئیس پلیس امنیت عمومی استان کرمانشاه اعلام کرد: «شخصی که از مانکن زنده خانم تصویربرداری و فیلمبرداری کرده بود نیز شناسایی و پس از هماهنگی با مقام قضایی دستگیر شد.» وی افزود: «مأموران پلیس اداره نظارت بر اماکن عمومی همچنین نسبت به پلمب آتلیه وی نیز اقدام کردند.» این اقدامات نیز با هدف محدودسازی آزادی بیان و حقوق زنان انجام شده است.
بیشتر بخوانید
نقش سیدمحمود میرفیضی در سرکوب مردم خوزستان در قیام ۱۴۰۴
علیاکبر جاویدان و کشتار و بازداشت معترضان آبان ۱۳۹۸ در کرمانشاه
علیاکبر جاویدان، فرماندهی انتظامی استان کرمانشاه در ۲۶ آبان ۱۳۹۸، معترضان اعتراضات سراسری را به «مردم» و «اغتشاشگران» تقسیم کرد. وی از کسانی که «مردم» می‌خواند خواست که حسابشان را از اغتشاشگران جدا کنند و با مأموران پلیس همکاری لازم را داشته باشند تا عده‌ای فرصت‌طلب نتوانند به اهداف خود برسند. وی تهدید کرد: «نیروی انتظامی قاطعانه در برابر افرادی که در پی ایجاد آشوب و ناامنی باشند ایستاده و اجازه نخواهد داد باعث ناامنی در جامعه شوند.» در ۵ آذر ۱۳۹۸، علیاکبر جاویدان مدعی شد: «پس از ایجاد اغتشاش و ناامنی در برخی شهرهای استان طی هفته گذشته، شناسایی سردسته‌های اغتشاشگران به صورت جدی در دستور کار پلیس قرار گرفت. در همین راستا ۱۲ نفر از سردسته‌های اغتشاشگران طی عملیاتی مشترک و گسترده دستگیر شدند که از این تعداد ۸ نفر آنها در شهر کرمانشاه و ۴ نفر نیز در شهر جوانرود اقدام به ایجاد ناامنی و شرارت کرده بودند.» سردار علیاکبر جاویدان خاطرنشان کرد: «همگی این افراد با اشراف اطلاعاتی مأموران پلیس امنیت عمومی استان و پس از کسب مجوز قضائی در مخفیگاهشان دستگیر شدند.»
در ۲۷ آذر ۱۳۹۸، فرمانده انتظامی استان کرمانشاه، از بازداشت ۲۵۰ شهروند معترض تحت عنوان «لیدر و عامل اغتشاشات» بین سنین ۲۰ تا ۳۵ سال خبر داد. این بازداشت‌شدگان، معترضان اعتراضات آبان ۱۳۹۸ هستند که در واکنش به افزایش قیمت بنزین به خیابان‌ها آمده بودند. علیاکبر جاویدان در اظهار نظر دیگری، همچنین از بازداشت ۷ شهروند معترض تحت عنوان «سردسته‌های ایجاد ناامنی» در شهر کرمانشاه خبر داده بود. وی مدعی شد: «در تحقیقات به عمل آمده مشخص شد یکی از این افراد علاوه بر تحریک مردم به ایجاد آشوب، تخریب اموال عمومی، سرقت اموال بانک‌ها و مراکز دولتی و خصوصی و حمله به مأموران پلیس، بارها در فضای مجازی و شبکه‌های معاند اقدام به تبلیغ علیه نظام کرده بود.»
قربانیان قتل و بازداشت در کرمانشاه و اعمال حجاب اجباری در هرمزگان
اسامی چون دانیال محمدی، نعمت حسینی، نادر بیرانوند، رامین (محمد) میرزایی، یونس عزتی، برهان منصورنیا، مظفر ظهیری، مصطفی فرامرزی، عبدالرضا شیرازی، آرمین قادری، بهمن عزیزی، محمد پالدنی، مظفر وطن‌دوست، نادر بیژنود، یونس جلیلی و افراد دیگر، از جمله جان‌باختگان این اعتراضات در کرمانشاه هستند. این افراد با گلوله نیروهای نظامی و انتظامی در جریان اعتراضات کشته شدند. همچنین افرادی چون رضا جابری، علی ذوالفقارنسب، مبین مرادی، محمد یاری و افراد دیگر از جمله بازداشت‌شدگان این اعتراضات در کرمانشاه توسط نیروهای انتظامی و نظامی هستند. مسئولیت قتل و جراحت این شهروندان مستقیماً متوجه علیاکبر جاویدان و نیروهای تحت امر او است.
پس از انتصاب علیاکبر جاویدان به فرماندهی انتظامی استان هرمزگان، اعمال محدودیت‌ها در حوزه حقوق زنان نیز ادامه یافت. در ۴ تیر ۱۴۰۲، دو زن جوان در جزیره کیش پس از انتشار ویدئویی از خود بدون حجاب اجباری در بازار بازداشت شدند. فرماندهی انتظامی استان هرمزگان، با پیگیری از طریق دوربین‌ها و سامانه پایش تصویری، این شهروندان را شناسایی و به دستگاه قضایی معرفی کرد. اعتراف اجباری آنها از رسانه‌های نزدیک به حکومت منتشر شد. در ۲۹ تیر ۱۴۰۲، چند دونده زن در بلوار ساحلی بندرعباس توسط پلیس امنیت اخلاقی بازداشت شدند. در ۳۰ تیر ۱۴۰۲، ویدئویی از برخورد نیروی گشت امنیت اخلاقی با زنان بدون حجاب اجباری در جزیره کیش منتشر گردید. سرانجام، در ۲۵ فروردین ۱۴۰۳ فرماندهی انتظامی استان هرمزگان با صدور اطلاعیه‌ای از اجرای طرح عفاف و حجاب در استان خبر داد. این اقدامات نشان‌دهنده نقش علیاکبر جاویدان در اعمال طرح‌های سرکوبگرانه حجاب اجباری است.
سوابق سرکوب و قربانیان جنایات علیاکبر جاویدان
سوابق سرکوب علیاکبر جاویدان عبارت است از:
۱۳۹۲: انتصاب به عنوان جانشین پیشین فرماندهی انتظامی استان گلستان
۲۵ خرداد ۱۳۹۵ تا خرداد ۱۳۹۸: فرمانده انتظامی استان گلستان
۲۵ خرداد ۱۳۹۸ تا ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۲: فرمانده انتظامی استان کرمانشاه
از ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۲ تا کنون (آذر ۱۴۰۴): فرمانده انتظامی استان هرمزگان
برخی از قربانیان فردی و گروهی جنایات، سرکوب و نقض حقوق بشر علیاکبر جاویدان عبارتند از:
اشکان عزیزی
برهان عزیزی
سیروان محمدی
دانیال محمدی
نعمت حسینی
نادر بیرانوند
رامین (محمد) میرزایی
یونس عزتی
برهان منصورنیا
مظفر ظهیری
مصطفی فرامرزی
عبدالرضا شیرازی
آرمین قادری
بهمن عزیزی
محمد پالدنی
مظفر وطن دوست
نادر بیژنود
یونس جلیلی
رضا جابری
علی ذوالفقارنسب
مبین مرادی
محمد یاری
و بازداشت شدگان در اعتراضات آبان ۹۸
زنان هنرمند در استان کرمانشاه
شهروندان عادی استان کرمانشاه
معترضان اعتراضات آبان ماه ۱۳۹۸
معترضان اعتراضات آبان ماه ۱۳۹۸ در کرمانشاه
کشته شدگان اعتراضات آبان ماه ۱۳۹۸
شهروندان عادی استان گلستان
فعالان فضای مجازی استان کرمانشاه.
تحریم‌های بین‌المللی علیه علیاکبر جاویدان
علیاکبر جاویدان در سمت‌های فرماندهی انتظامی استان‌های کرمانشاه و هرمزگان، توسط دولت‌های خارجی و نهادهای بین‌المللی به دلیل مشارکت در نقض جدی حقوق بشر تحریم شده است.
وزارت خزانه‌داری ایالات متحده آمریکا در تاریخ ۹ دسامبر ۲۰۲۲ (برابر با ۱۸ آذر ۱۴۰۱) علیاکبر جاویدان را تحریم کرد.
وزارت خزانه‌داری آمریکا اعلام کرد که علیاکبر جاویدان بر کشتن معترضان، از جمله کودکان و سالخوردگان، نظارت داشته است.
در بیانیه خزانه‌داری اشاره شده است که او در نشستی در تابستان همان سال، وعده مجازات «جرایم اخلاقی» از جمله «حجاب نامناسب» را داده بود.
تحریم‌های آمریکا شامل مسدودسازی هرگونه دارایی احتمالی وی در قلمرو ایالات متحده و جلوگیری از هرگونه تعامل مالی با وی است.
دولت بریتانیا نیز علیاکبر جاویدان را به دلیل نقض حقوق بشر به فهرست تحریم‌های خود اضافه کرده است.
او در تاریخ ۸ دسامبر ۲۰۲۳ (برابر با ۱۷ آذر ۱۴۰۲) توسط بریتانیا تحریم شد.
وزارت خارجه بریتانیا او را به دلیل «مشارکت در تحمیل و اجرای قانون حجاب اجباری» و همچنین نقش در «نقض گسترده حقوق بشر و آزادی بیان، سرکوب معترضان و تبعیض جنسیتی علیه زنان» تحریم کرد.
این تحریم‌ها شامل مسدود شدن دارایی‌های احتمالی وی در بریتانیا و منع سفر به این کشور است.
منابع:
عدالت برای ایران
افشاگر راسو
