عباسعلی حوزان مستشاری دادگاه تجدیدنظر و قضاوت در دادگاه کیفری ۲ تهران و قاضی شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران نقش مستقیم در سرکوب شهروندان تهران داشته است.
عباسعلی حوزان، یکی از چهره‌های قضایی تاثیرگذار در سرکوب سیستماتیک مخالفان، مسئول صدور احکام نقض حقوق بشر است. او به عنوان مستشار شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران، در تائید و تثبیت احکام سرکوبگرانه نقش ایفا کرده است. فعالیت‌های او با همکاری احمد زرگر و دیگر قضات در این شعبه، بارها منجر به تایید احکام ظالمانه شده‌اند.
در شهریور ۱۳۹۹، جلسه دادگاه حسین شنبه‌زاده در شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب تهران برگزار شد. او به اتهام “توهین به مقدسات” به سه سال و شش ماه زندان محکوم شد. همچنین بابت “توهین به خامنه‌ای” هجده ماه زندان و بابت “فعالیت تبلیغی علیه نظام” ده ماه حبس دریافت کرد. این حکم توسط شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر به ریاست احمد زرگر و مستشاری عباسعلی حوزان بدون تغییر تایید شد.
در دی‌ماه ۱۳۹۹، دادگاه تجدیدنظر بهائیان ساکن کرج تشکیل شد. هومن خوشنام، الهام سلمان‌زاده، پیام شبانی، کیانوش سلمان‌زاده، سروش آگاهی، پروان معنوی، جمیله پاکرو (محمدحسینی)، پیمان معنوی و ندا شبانی به یک سال زندان محکوم شدند. این حکم نیز با تایید عباسعلی حوزان در شعبه ۳۶ تثبیت شد.
بیشتر بخوانید
در آذر ۱۴۰۰، امیرسالار داودی به ۱۴ سال زندان محکوم شد. او به اتهام “توهین به خامنه‌ای” دو سال، به اتهام “تشویش اذهان عمومی” دو سال و بابت “تشکیل گروه ضد امنیتی” ده سال حکم گرفت. این حکم توسط عباسعلی حوزان و قاضی خلیلی در شعبه ۳۶ تایید شد.
در تیر ۱۴۰۲، گلرخ ایرایی، فعال حقوق بشر که از بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۱ بود، به پنج سال زندان محکوم شد. این حکم توسط عباسعلی حوزان و خسرو خلیلی مهدیرجی در شعبه ۳۶ صادر شد. او پس از تحمل ۲۸۰ روز حبس در زندان اوین، با این حکم مواجه شد.
احکام زندان علیه معترضان اعتراضات ۱۴۰۱
در شهریور ۱۴۰۲، حکم شش سال زندان مجید توکلی، فعال سیاسی، در دادگاه تجدیدنظر تهران عینا تایید شد. این تایید توسط شعبه ۳۶ با ریاست حوزان و قاضی خلیلی صورت گرفت. مجازات‌های تکمیلی نیز در این حکم گنجانده شده بود.
در همان ماه، محمود اوجاقلو، فعال ترک آذربایجانی محبوس در زندان اوین، به ۱۱ سال حبس محکوم شد. این حکم در شعبه ۳۶ به ریاست عباسعلی حوزان و قاضی خلیلی صادر شد. او به اتهام “اجتماع و تبانی” پنج سال، “تبلیغ علیه نظام” یک سال و “تحریک مردم به خشونت” پنج سال زندان گرفت.
در مهر ۱۴۰۲، چهار شهروند بهائی، شامل شادی شهیدزاده، منصور امینی، عطاءالله ظفر و ولی‌الله قدمیان، مجموعاً به دوازده سال زندان محکوم شدند. این حکم توسط حوزان در دادگاه تجدیدنظر صادر شد. شادی شهیدزاده پنج سال، عطاءالله ظفر و ولی‌الله قدمیان هر کدام دو سال و منصور امینی سه سال حکم گرفتند.
در آبان ۱۴۰۲، مسعود اسلامی‌نسب (بختیاری)، یکی از بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۱، برای اجرای حکم به شعبه اجرای احکام دادسرای اوین احضار شد. این حکم توسط شعبه ۲۶ دادگاه تجدیدنظر به ریاست حوزان صادر شده بود. او به هفت سال حبس و چهار سال تبعید محکوم شد.
در آذر ۱۴۰۲، شش شهروند بهائی شامل سعیده خضوعی، صبا سفیدی، ایرج شکور، سمیرا ابراهیمی، پدرام عبهر و ارسلان یزدانی مجموعا به ۲۹ سال و ۱۰ ماه حبس محکوم شدند. این حکم در شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر به ریاست عباسعلی حوزان صادر شد. ایرج شکور و پدرام عبهر هر کدام پنج سال، سعیده خضوعی و ارسلان یزدانی نیز پنج سال حبس دریافت کردند.
صدور احکام ضالمانه علیه زندانیان سیاسی
در اسفند ۱۴۰۲، رضوانه احمدخان‌بیگی در ارتباط با یک پرونده مشترک که در دی‌ماه همان سال مورد رسیدگی قرار گرفته بود، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری محاکمه شد. بر اساس رأی صادره، وی به اتهام اجتماع و تبانی علیه امنیت داخلی کشور به چهار سال حبس و به دلیل تبلیغ علیه نظام به یک سال حبس محکوم شد.
این حکم که مجموعا ده سال زندان برای متهمان پرونده در بر داشت، در نهایت در اسفندماه ۱۴۰۲ توسط شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران به ریاست قاضی عباسعلی حوزان مورد تأیید قرار گرفت.
در تاریخ ۲۷ اسفند ۱۴۰۲، کبری بیکی، زندانی سیاسی ۷۰ ساله، دوران محکومیت خود را در بند زنان زندان اوین سپری می‌کرد. او در اواخر مهرماه همان سال برای اجرای حکم سه سال حبس به زندان منتقل شده بود. خانم بیکی پیش‌تر در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست ایمان افشاری از بابت اتهاماتی همچون تبلیغ علیه نظام و اجتماع و تبانی محکوم شده بود.
رأی صادره نیز بعدا در شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران به ریاست قاضی حوزان تأیید شد. وی روز ۲۹ مهرماه ۱۴۰۲ پس از مراجعه به اجرای احکام دادسرای اوین بازداشت و جهت تحمل دوران محکومیت خود به بند زنان زندان اوین منتقل شد.
در ۹ فروردین ۱۴۰۳، شکیلا منفرد، زندانی سیاسی محبوس در زندان اوین، در رابطه با پرونده‌ای که در دوران حبس علیه او تشکیل شده بود، توسط شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران به مجازات‌هایی از جمله دوازده ماه حبس، دو سال تبعید و محرومیت‌های اجتماعی محکوم شد. مطابق حکمی که به ریاست قاضی عباسعلی حوزان صادر و در زندان به وی ابلاغ شد.
صدور احکام به بهانه اتهامات ساختگی
خانم منفرد از بابت اتهام تبلیغ علیه نظام به یک سال زندان، دو سال تبعید به خارج از تهران و استان‌های همجوار، دو سال ممنوعیت خروج از کشور، دو سال محرومیت از عضویت در گروه‌های اجتماعی و سیاسی و همچنین دو سال منع استفاده از تلفن هوشمند محکوم شده است.
در فروردین ۱۴۰۳، شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر تهران حکم صادره بر علیه شهروند بهائی، کیوان رحیمیان، را مجددا تأیید کرد. بر اساس این رأی که به ریاست قاضی حوزان صادر شد، آقای رحیمیان بابت اتهام «فعالیت آموزشی یا تبلیغی انحرافی مغایر با شرع اسلام» به پنج سال حبس، شش سال محرومیت از حقوق اجتماعی و پرداخت پنجاه میلیون تومان جزای نقدی محکوم شد.
همچنین او در بخش دیگری از پرونده، به اتهام اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور، به چهار سال حبس دیگر محکوم شده و مجموع محکومیت وی به ۹ سال زندان رسیده است.
در ۵ آذر ۱۴۰۳، فرشاد سرایی و همسرش شیما اعظم فرزان دوران محکومیت خود را در زندان اوین سپری می‌کردند. پیش‌تر دادگاه تجدیدنظر استان تهران حکم ۱۷ سال حبس برای آقای سرایی و شش سال زندان برای خانم فرزان را تأیید کرده بود. رسیدگی به پرونده این دو شهروند در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی انجام شد.
فرشاد سرایی از بابت اتهاماتی از جمله اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی، جاسوسی، توهین به خمینی و توهین به مقدسات در مجموع به ۱۷ سال حبس محکوم شد. همچنین شیما اعظم فرزان نیز به اتهام اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی و تبلیغ علیه نظام به شش سال زندان محکوم شد. این احکام در ادامه توسط شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران به ریاست قاضی حوزان عینا تأیید شدند.
سوابق اجرایی و قضایی عباسعلی حوزان
عباسعلی حوزان از چهره‌های کلیدی در ساختار سرکوب قضایی حکومت ایران است. از سوم شهریور ۱۳۸۹ تا بیست‌ودوم آذر ۱۳۹۱، سرپرست دادسرای ارشاد تهران بود. سپس تا دوم آبان ۱۳۹۳، سرپرستی دادسرای انقلاب را برعهده داشت. در مرداد ۱۳۹۷، به جانشینی معاونت قوه قضائیه در ستاد «امر به معروف» منصوب شد. حوزان همچنین سابقه مستشاری دادگاه تجدیدنظر و قضاوت در دادگاه کیفری ۲ تهران را دارد. سپس، قاضی شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران بوده است. او در صدور احکام علیه قربانیان زیادی نقش داشته است؛ از جمله گلرخ ایرایی، مسعود اسلامی‌نسب، عطاءالله ظفر، مجید توکلی، امیرسالار داودی، حسین شنبه‌زاده، کبری بیکی، صبا سفیدی، ندا شبانی، جمیله پاکرو، شیما اعظم‌فرزان، سروش آگاهی، سعیده خضوعی، هومن خوشنام، الهام سلمان‌زاده، فرشاد سرایی و ارسلان یزدانی.
نقش قاضی در نقض حقوق بشر زندانیان در ایران
قاضی در دستگاه قضایی ایران بر اساس «قانون اساسی» (اصل ۱۵۶ و ۱۶۵) و «قانون آیین دادرسی کیفری» مقام رسمی منصوب قوه قضاییه است که وظیفه رسیدگی، تحقیق و صدور حکم در پرونده‌های کیفری و حقوقی را بر عهده دارد. در نظام حقوقی ایران، قاضی در دادگاه‌های عمومی و انقلاب اختیار گسترده‌ای در تفسیر ادله، صدور قرار بازداشت، و تعیین مجازات دارد. منتقدان حقوق بشری معتقدند به دلیل وابستگی ساختاری قوه قضاییه به رهبری (اصل ۱۵۷) و محدودیت استقلال قضات، در برخی پرونده‌ها اصل دادرسی عادلانه، حق دسترسی به وکیل، و بی‌طرفی کامل با چالش مواجه می‌شود (قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲)
منابع
- دادگستر
