سید کاظم موسوی در جریان اعتراضات آبان ۱۳۹۸، نقش مستقیم در سرکوب شهروندان استان فارس داشته است.
سید کاظم موسوی، رئیس کل پیشین دادگستری استان فارس، در دوران مسئولیت خود در این مقام، موارد متعددی از نقض حقوق بشر را رقم زده است. در سطح استان فارس، آزادی بیان، حقوق اصناف، اقلیتهای مذهبی، حق آزادی، حق اعتراض، حق بر سلامتی، حق حیات و حقوق زندانیان نقض شده است. همچنین، زیرمجموعه او در این سمت، مسئول اعمال شکنجه، اجرای شلاق و اعدام در ملأعام شهروندان استان فارس بودهاند.
در آذر ۱۳۹۸، گزارشهایی از بازداشت ۳۱ شهروند در کازرون و یک شهروند در شیراز منتشر شد. این افراد به اتهام لیدری و سازماندهی اغتشاشات در اعتراضات آبان ۱۳۹۸ در استان فارس بازداشت شده و به مراجع قضایی تحویل داده شدند. علاوه بر این، گزارشی دیگر نشان داد که فرمانده انتظامی استان فارس از شناسایی و بازداشت ۱۵ شهروند در ممسنی خبر داده است. به گفته او، این افراد تحت عنوان “لیدر و عامل اغتشاشات” بازداشت و به مراجع قضایی معرفی شدند.
در ۷ شهریور ۱۳۹۹، نوید، وحید و حبیب افکاری سنگری در دادگاه انقلاب و دادگاه کیفری شیراز بهطور جداگانه محاکمه شدند. در نهایت، آنها به مجازاتهای سنگینی از جمله اعدام، شلاق و زندان محکوم شدند. این سه نفر به تشکیل گروه، قتل یک نیروی امنیتی و شرکت در اعتراضات متهم شدند. نوید افکاری به دو بار اعدام، ۶ سال و ۶ ماه حبس و ۷۴ ضربه شلاق محکوم شد. وحید افکاری ۵۴ سال و ۶ ماه حبس و ۷۴ ضربه شلاق دریافت کرد. همچنین، حبیب افکاری به ۲۷ سال و ۳ ماه حبس و ۷۴ ضربه شلاق محکوم شد.
گزارش عفو بینالملل در مورد شکنجهها علیه خانواده افکاری
در ۶ تیر ۱۴۰۰، عفو بینالملل با انتشار مدارک و گزارشهایی از جمله اسناد پزشکی قانونی، جزئیات شکنجه و رفتارهای غیرانسانی علیه وحید و حبیب افکاری را افشا کرد. بخشی از این گزارش شامل تصاویر متن شکایات برادران افکاری درباره شکنجههای اعمالشده در دوران بازداشت است. نوید افکاری سه روز پس از مراجعه به پزشکی قانونی برای ثبت آثار شکنجه، اعدام شد.
در یکی از این شکایات، حبیب افکاری توضیح داده که در بازداشتگاه پلاک ۱۰۰ وزارت اطلاعات، مورد ضرب و شتم شدید قرار گرفته است. او در شکایت خود نوشته که از مأموران محل نگهداریاش را پرسیده و در پاسخ به او گفتهاند: “اینجا جایی است جایی که خروس هم در آن تخم میگذارد.” در شکایت دیگری که به دادستانی شیراز ارسال شده، حبیب افکاری توضیح داده که او را در سلولهایی نگه داشتهاند که در آنجا صدای فریادهای برادرش نوید را از درد میشنیده است. بازجوها به او گفتهاند: “اگر نوید زیر شکنجه بمیرد، مقصر تو هستی.”
عفو بینالملل همچنین اسناد پزشکی قانونی مورخ ۸ آبان ۱۳۹۸ را منتشر کرده که تأیید میکند حبیب افکاری دچار پارگی در کتف چپ، شکستگی در مچ دست چپ و یکی از انگشتان پای راست شده است. در متن شکایت او آمده که برای روزهای متوالی، چشمبند به او زده و با زنجیر به صندلیای بسته شده که به دیوار ثابت بوده است. همچنین، پلاستیکی روی سر و صورت او میکشیدند تا احساس خفگی کند. او در شکایت خود نوشته که یکی از مأموران به او گفته: “هر وقت تصمیم گرفتی بنویسی، بگو تا پلاستیک را بردارم.”
بیشتر بخوانید
عنایتالله رحیمی از سرکوبگران اعتراضات آبان ۱۳۹۸ در شیراز
خانواده افکاری نمونه برجسته قربانیان سید کاظم موسوی
بر اساس گزارشهای عفو بینالملل، وحید افکاری نیز در شکایاتی که در قوه قضائیه ثبت شده، گفته است که بارها تحت شکنجه قرار گرفته تا علیه خود و برادرانش اعتراف کند. او همچنین تهدید به مرگ، زندان و آسیب به اعضای خانوادهاش شده است. طبق نوشتههای او، “آزار جنسی مادر و خواهرش” از جمله تهدیدات مطرحشده توسط بازجویان بوده است.
نوید افکاری در دادگاه اعلام کرده بود که تحت شکنجه مجبور به اعتراف علیه خود شده و برادرانش نیز تحت فشار قرار داشتهاند. مقامات امنیتی و قضایی به برادران افکاری گفته بودند که آنها را به تهران منتقل خواهند کرد. اما ناگهان و بهطور مخفیانه، نوید افکاری را اعدام کردند. در فایلهای صوتی باقیمانده از او، نوید بارها گفته است که تحت شکنجه وادار به اعتراف شده است. او در دادگاه از قاضی خواسته بود که اجازه دهد شاهدی که شکنجه او را دیده است، در دادگاه شهادت دهد.
سید کاظم موسوی، رئیس کل دادگستری استان فارس، در تاریخ ۲۹ شهریور ۱۳۹۹، ادعای شکنجه نوید افکاری را رد کرد. او گفت پرونده نوید افکاری و مجازات او به “سریال رسانهای بیمحتوا و شکستخورده” برای غرب و مخالفان حکومت ایران تبدیل شده است. او همچنین مدعی شد که کارگردانان این “سریال” از اجرای قاطع قانون و عدالت ناراضی هستند.
در تاریخ ۲۱ خرداد ۱۴۰۰ مشخص شد که وحید و حبیب افکاری، زندانیان سیاسی، نزدیک به ۹ ماه در بند عبرت زندان عادلآباد شیراز محبوس بودهاند. این بند به “بند دربسته” نیز معروف است. سعید افکاری، برادر این دو زندانی، اعلام کرد که آنها علیرغم آسیبهای ناشی از شکنجه، از خدمات پزشکی محروم ماندهاند. باوجود پیگیریهای خانواده و درخواستهای مکرر، مقامات با انتقال این دو زندانی به بند سیاسی مخالفت کردهاند.
سایر قربانیان سید کاظم موسوی
در تاریخ ۱ مهر ۱۳۹۹ شاهین ناصری، شاهد شکنجه نوید افکاری، به حفاظت اطلاعات ناجا منتقل شد. نوید افکاری که از بازداشتشدگان اعتراضات مرداد ۱۳۹۷ بود، در ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ در زندان عادلآباد شیراز اعدام شد. اعدام او باوجود ابهامات جدی در پرونده و موج حمایت جهانی انجام گرفت. نوید افکاری و دو برادرش در تابستان ۱۳۹۷ به دلیل شرکت در اعتراضات بازداشت شدند. دادگاه انقلاب و دادگاه کیفری شیراز، هر سه را محاکمه و به اعدام، شلاق و زندان محکوم کرد. حکم اعدام نوید افکاری پیشتر توسط دیوان عالی کشور تأیید شده بود.
در تاریخ ۲۷ بهمن ۱۳۹۹ دادگاه کیفری استان فارس، یک متهم را در شیراز به اعدام محکوم کرد. همچنین در تاریخ ۶ شهریور ۱۳۹۸ حمیدرضا درخشنده، که به قتل امام جمعه کازرون متهم شده بود، در ملأ عام اعدام شد. پیشتر، دادگاه کیفری یک شیراز او را به اعدام محکوم کرده بود و این حکم در دیوان عالی کشور تأیید شد. سید کاظم موسوی، رئیس کل دادگستری استان فارس، تأیید کرد که این حکم پس از طی مراحل قانونی در محل وقوع جرم اجرا شده است.
در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۹۸ رئیس کل دادگستری استان فارس از صدور حکم اعدام در ملأ عام، شلاق و ۱۶ سال زندان برای یک متهم در شیراز خبر داد. سید کاظم موسوی اعلام کرد که این متهم از سوی دادگاه کیفری استان فارس به اعدام در محل وقوع جرم محکوم شده است. همچنین وی به ۱۵ سال حبس به دلیل برخی اتهامات و یک سال حبس دیگر همراه با ۷۴ ضربه شلاق محکوم شده است.
جامعه بهایی از قربانیان موسوی
در تاریخ ۳۰ تیر ۱۳۹۹ دادگاه تجدیدنظر استان فارس، هفت شهروند بهایی ساکن شیراز را در مجموع به ۱۹ سال و ۶ ماه حبس و یک میلیون تومان جریمه نقدی محکوم کرد. طبق این حکم، نیلوفر حکیمی به ۵ سال و ۹ ماه حبس محکوم شد. نوید بازماندگان، بهاره قادری، نورا پورمرادیان، سودابه حقیقت و الهه سمیعزاده هر کدام به ۲ سال و ۹ ماه زندان محکوم شدند. احسانالله محبوب راهوفا نیز به پرداخت یک میلیون تومان جریمه نقدی محکوم شد. اتهام این شهروندان بهایی، “فعالیت تبلیغی علیه نظام” و “عضویت در گروههای مخالف حکومت ایران” عنوان شده است.
در تاریخ ۲۱ مهر ۱۳۹۹ شهناز ثابت، شهروند بهایی، جهت اجرای حکم حبس به زندان عادلآباد شیراز منتقل شد. وی پیشتر از سوی دادگاه انقلاب شیراز به ۶ سال زندان محکوم شده بود که این حکم در مرحله تجدیدنظر به ۲ سال کاهش یافت.
اصغر امیرزادگان، معلم و فعال صنفی، در تاریخ ۱۵ تیر ۱۴۰۰ پس از تفهیم اتهام در دادسرای عمومی و انقلاب فیروزآباد بازداشت شد. او یک روز بعد با قرار کفالت آزاد شد. بازداشت او پس از متهم شدن به “فعالیت تبلیغی علیه نظام” در شعبه دوم دادیاری دادسرای عمومی و انقلاب فیروزآباد انجام گرفت. او پیشتر نیز در تاریخ ۱۹ خرداد ۱۴۰۰ با دریافت ابلاغیهای کتبی، به دادسرا احضار شده بود و از او خواسته شده بود ظرف ۵ روز در شعبه حاضر شود.
در تاریخ ۱۳ آذر ۱۳۹۸ سید کاظم موسوی، رئیس کل دادگستری استان فارس، ادعا کرد که “قبح مسائل خانوادگی و جنسی در فضای مجازی از بین رفته است”. او بر ضرورت “ساماندهی فضای مجازی” تأکید کرد. در ادبیات حکومتی در حکومت ایران، این اصطلاح به معنای اعمال محدودیت در دسترسی شهروندان به اینترنت است.
سایر احکام سرکوبگرانه موسوی
۹ فروردین ۱۳۹۹، محمد داوری، فعال مدنی اهل دهدشت، توسط دادگاه انقلاب شیراز به ۸ سال و ۶ ماه حبس تعزیری محکوم شد. این حکم از سوی شعبه اول دادگاه انقلاب شیراز صادر شد. محمد داوری بابت اتهام “عضویت در یکی از گروههای مخالف نظام” به ۷ سال و ۶ ماه حبس و بابت “فعالیت تبلیغی علیه نظام” به یک سال حبس محکوم شد.
۱۹ شهریور ۱۳۹۹، مهدی حاجتی، عضو شورای شهر شیراز، به یک سال حبس تعزیری و دو سال تبعید به بیرجند محکوم شد. او اعلام کرد که این حکم به اتهام “تبلیغ علیه نظام” صادر شده است. حاجتی در ۲۲ اسفند ۱۳۹۸ با دستور شعبه ۱۰ دادیاری دادگاه انقلاب شیراز بازداشت شد. چهار روز بعد با تودیع قرار وثیقه آزاد شد. در این میان، سید کاظم موسوی، رئیس کل دادگستری استان فارس، در ۱ تیر ۱۳۹۸ گفت که حاجتی دوران محکومیت خود را به جرم فعالیت تبلیغی علیه نظام و اقدام علیه امنیت ملی میگذراند.
۲۶ آذر ۱۳۹۹، محمد داوری، فعال مدنی، پس از حضور در واحد اجرای احکام دادسرای عمومی و انقلاب شیراز بازداشت شد. او جهت سپری کردن دوران محکومیت به بازداشتگاه مرکزی شیراز منتقل شد.
۳۰ مرداد ۱۴۰۱، حکم اعدام حسین محسنی در زندان عادلآباد شیراز اجرا شد.
۱۴ دی ۱۴۰۱، سعید زارع، شهروند ساکن شیراز، از سوی شعبه ۱۰۱ دادگاه کیفری دو شیراز به ۶ ماه حبس و ۳۵ ضربه شلاق تعزیری محکوم شد.
۶ آذر ۱۴۰۲، محمد داوری، فعال کارگری، توسط شعبه اول دادگاه انقلاب شیراز به ۴ سال و ۶ ماه حبس، ۲ سال اقامت اجباری در بردسیر کرمان، ۲ سال ممنوعیت خروج از کشور و محرومیت اجتماعی محکوم شد.
ادامه پرونده سرکوب سید کاظم موسوی
۶ دی ۱۴۰۲، سجاد زارع، متهم سیاسی، از سوی شعبه یکم دادگاه انقلاب شیراز به ۱۰ سال و ۶ ماه حبس و ۲ سال تبعید به یکی از شهرستانهای استان یزد محکوم شد.
۴ اسفند ۱۴۰۲، حسین حسینپور، شهروند اهل مهاباد و یکی از آسیبدیدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱، توسط دادگاه انقلاب به یک سال حبس محکوم شد. او پس از تسلیم به رأی، حکم حبسش به ۱۱ ماه کاهش یافت.
۱۶ خرداد ۱۴۰۳، حکم ۵ سال حبس تعزیری تحت نظارت پابند الکترونیکی و مجازات تکمیلی برای سحر محبپور، رکسانا وجدانی و ستاره طعامی، سه شهروند بهایی ساکن شیراز، از سوی دادگاه تجدیدنظر استان فارس تأیید شد. آنها به دلیل “اجتماع و تبانی به قصد ارتکاب جرم علیه امنیت کشور و تبلیغ علیه نظام” هرکدام به ۵ سال حبس تعزیری تحت نظارت پابند الکترونیکی تا محدوده ۱۰۰۰ متری محل سکونت، ۵۰ میلیون تومان جریمه نقدی، ۱۵ سال محرومیت از خدمات اجتماعی، ۲ سال ممنوعیت خروج از کشور و ۲ سال ممنوعیت فعالیت در فضای مجازی محکوم شدند.
۲۳ مرداد ۱۴۰۳، وفا احمدپور و دانیال مقدم توسط دادگاه انقلاب شیراز، هر یک به تحمل یک سال حبس، ۲ سال ممنوعیت خروج از کشور و ۲ سال ممنوعیت فعالیت در فضای مجازی محکوم شدند.
۲۵ شهریور ۱۴۰۳، حکم اعدام سه زندانی به نامهای حسین مقامی، رضا محمدی و امین شهابی در زندان عادلآباد شیراز اجرا شد.
۸ آبان ۱۴۰۳، حکم دو زندانی به نامهای علی مصطوفی و حسین علی ملکی که پیشتر در پروندهای مشترک به اتهام قتل به اعدام محکوم شده بودند، در زندان قم اجرا شد.
۲۰ آذر ۱۴۰۳، حکم اعدام سعید مطیع، که به اتهام قتل محکوم شده بود، در زندان قم اجرا شد.
در تمام این روندها، سید کاظم موسوی، به عنوان رئیس کل دادگستری استان فارس، نقش کلیدی داشته است.
سوابق سرکوب و برخی از قربانیان سید کاظم موسوی
سوابق سرکوب سید کاظم موسوی شامل موارد زیر است:
پیش از ۱۳۹۱: دادستان، قاضی تحقیق و قاضی شوراهای حل اختلاف لارستان.
۱۳۹۱ تا ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۵: ریاست دادگستری شهرستان لارستان.
۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۵ تا ۹ اردیبهشت ۱۳۹۸: مستشار دادگاههای تجدیدنظر استان فارس، معاون قضایی و مسئول نظارت و ارزشیابی قضات دادگستری استان فارس.
از ۹ اردیبهشت ۱۳۹۸ تا ۲۱ مهر ۱۴۰۳: رئیس کل دادگستری استان فارس.
۲۱ مهر ۱۴۰۳: رئیس کل دادگستری استان قم.
برخی قربانیان سرکوب و جنایات سید کاظم موسوی شامل این افراد هستند:
بهاره قادری، احسانالله محبوب راهوفا، الهه سمیعزاده، حبیب افکاری سنگری، حمیدرضا درخشنده، مهدی حاجتی، محمد داوری، نوید افکاری سنگری، نوید بازماندگان، نیلوفر حکیمی، نورا پورمرادیان، شهناز ثابت، سودابه حقیقت، وحید افکاری سنگری، شاهین ناصری، بهزاد عدل، اصغر امیرزادگان، سید شاهین ناصری، سجاد زارع، حسین حسینپور، حسین محسنی و وفا احمدپور.
با وجود اسناد متعدد درباره نقض حقوق بشر، مقامهای قضایی و امنیتی حکومت ایران از پاسخگویی سر باز زدهاند. سید کاظم موسوی همچنان به فعالیت خود ادامه میدهد و نقض حقوق اساسی مردم را در استان قم دنبال میکند. نام او در گزارشهای سازمانهای حقوق بشری، به عنوان یکی از عاملان اصلی سرکوب در استان فارس و قم ثبت شده است.
قربانیان گروهی سید کاظم موسوی نیز شامل:
بازداشت شدگان اعتراضات مرداد ۱۳۹۷،
بازداشت شدگان در اعتراضات آبان ۹۸،
جامعه بهائیان شیراز
