نقش اسکندر مؤمنی در قیام ۱۴۰۴
سرتیپ پاسدار اسکندر مؤمنی، که از شهریور ۱۴۰۳ سکان وزارت کشور را در دولت مسعود پزشکیان بر عهده گرفت، در جریان اعتراضات دی ۱۴۰۴ یکی از کلیدیترین نقشها را در ساختار سرکوب ایفا کرده است. او به عنوان وزیر کشور و دارنده حکم جانشینی فرمانده کل قوا در فراجا، حلقه وصل بین دولت و بازوی نظامی (فرماندهی انتظامی) است. تمام عملیاتهای میدانی پلیس، یگانهای ویژه و نیروهای امنیتی فراجا تحت عالیترین سطح نظارتی و دستوری او انجام شده است.
در ادامه، موارد مربوط به مسئولیت و نقش او در نقض حقوق بشر در اعتراضات ۱۴۰۴ آورده شده است:
عملیاتهای فراجا و یگانهای ویژه
بیشتر بخوانید
مسعود مصدق فرمانده میدانی یگانهای سیاه سرکوب
به عنوان جانشین فرمانده کل قوا در نیروی انتظامی، اسکندر مؤمنی مسئول مستقیم عملکرد نیروهایی است که در خیابانها به سوی مردم شلیک کردهاند.
صدور دستورات برخورد قاطع: در نیمه ژانویه ۲۰۲۶ (دی ۱۴۰۴)، مؤمنی در جلسات شورای امنیت کشور (شاک) بر ضرورت «برخورد بدون مماشات» با معترضان تاکید کرد. این دستورات به عنوان پوشش سیاسی برای فرماندهانی چون مسعود مصدق (یگان ویژه) عمل کرد تا با حداکثر خشونت در میدان حاضر شوند.
مسئولیت در کشتار ۱۸ و ۱۹ دی: خونینترین روزهای اعتراضات تحت نظارت عالی او در وزارت کشور رقم خورد. او به عنوان رئیس شورای امنیت کشور، مسئول هماهنگی یگانهای امداد و یگانهای ویژه برای محاصره کانونهای اعتراض در تهران و سایر کلانشهرها بود.
مدیریت سانسور و قطع اینترنت
وزارت کشور تحت مدیریت مؤمنی، مرجع اصلی تصمیمگیری در مورد محدودیتهای ارتباطی در جریان اعتراضات است.
قطع اینترنت: دستور قطع سراسری اینترنت در ۱۸ دی ۱۴۰۴ با تایید شورای امنیت کشور (به ریاست او) ابلاغ شد. این اقدام با هدف مخفی نگه داشتن ابعاد وسیع سرکوب و جلوگیری از سازماندهی معترضان صورت گرفت که مصداق فاحش نقض حقوق شهروندی و آزادی بیان است.
سفیدسازی سرکوب و تروریست نامیدن مردم
اسکندر مؤمنی در قامت وزیر کشور، وظیفه تغییر روایت از «اعتراضات مردمی» به «آشوبهای هدایتشده» را بر عهده داشت:
اظهارات دی ۱۴۰۴: وی بارها معترضان را «عناصر نفوذی» و «تروریست» نامید. این نوع ادبیات از سوی یک مقام ارشد حکومتی، به معنای سلب مصونیت از شهروندان و دادن مجوز به نیروهای نظامی برای استفاده از سلاحهای جنگی علیه غیرنظامیان است.
انکار تلفات: او در مصاحبههای رسمی، آمار بالای کشتهشدگان را تکذیب کرده و مسئولیت قتلهای انجام شده توسط ماموران فراجا را به گردن «عوامل خارجی» انداخت.
بازداشتهای فلهای و شکنجه در بازداشتگاههای فراجا
به عنوان عالیترین مقام نظارتی بر فراجا، او مسئول وضعیت بیش از ۵۰ هزار نفر بازداشتشده است که در دی ۱۴۰۴ به بازداشتگاههای پلیس امنیت و کلانتریها منتقل شدند.
نقض حقوق بشر: گزارشهای متعددی از شکنجه، ضربوشتم و بدرفتاری سیستماتیک با بازداشتشدگان در مراکز تحت نظر فراجا منتشر شده است. مؤمنی با سکوت و حمایت از این اقدامات، در جایگاه آمر این جنایات قرار گرفته است.
خلاصه سوابق و مناصب اسکندر مومنی:
وزیر کشور: (رئیس شورای امنیت کشور).
جانشین فرمانده کل قوا در فراجا: (عالیترین مقام ناظر بر پلیس و یگانهای ویژه).
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر: (سوابق پیشین).
موارد نقض حقوق بشر در اعتراضات ۱۴۰۴:
نقش موثر به دلیل فرماندهی عالی بر نیروهای فراجا در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی و از ابتدای اعتراضات از ۷ دی ۱۴۰۴.
سرکوب آزادیهای مدنی: از طریق قطع اینترنت و انسداد فضاهای عمومی.
مسئولیت در ناپدیدسازی قهری: به دلیل بازداشتهای گسترده و بدون حکم قضایی توسط ماموران تحت امر او.
پاسدار اسکندر مؤمنی در دی ۱۴۰۴، چهره پلیسی نظام در قلب دولت بود. او با استفاده از قدرت قانونی خود در وزارت کشور، پوشش لازم را برای فراجا فراهم کرد و مسئولیت مستقیم خفقان امنیتی و کشتار شهروندان را بر عهده دارد.
