سرتیپ دوم پاسدار احمد نگهبان فرمانده نیروی انتظامی سابق مشهد، اکنون فرمانده نیروی انتظامی خراسان رضوی در جریان اعتراضات ۱۴۰۱، نقش مستقیم و گسترده‌ای در قتل و کشتار و شکنجه و دستگیری شهروندان مشهد داشته است.
احمد نگهبان، فرمانده انتظامی مشهد و عضو شورای تأمین این شهر، در سرکوب، بازداشت و شکنجه معترضان و نقض حقوق شهروندی در جریان اعتراضات شهریور و پاییز ۱۴۰۱ نقش مؤثری داشت.
نیروی انتظامی در این سرکوب‌ها از تفنگ‌های ساچمه‌زن استفاده کرده است. این نوع سلاح‌ها معمولاً در شکار، ورزش و گاهی جنگ کاربرد دارند و توسط نیروهای انتظامی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند.
طبق شهادت‌ها و مستندات تصویری معتبر، ساچمه‌ها نه تنها به پایین‌تنه بلکه به نقاط مختلف بدن معترضان از جمله صورت و بالاتنه اصابت کرده است.
نیروهای انتظامی به طور مکرر و به وضوح از سلاح کمری برای مقابله با معترضان بهره برده‌اند.
شهر مشهد از جمله مناطقی بود که مردم معترض در آن به خیابان‌ها آمدند و با سرکوب نیروهای انتظامی تحت فرماندهی احمد نگهبان و یگان ویژه مواجه شدند.
در جریان اعتراضات ۱۴۰۱ در مشهد، نیروهایی که عمدتاً براسپاسدار احمد نگهبان از سرکوبگران مردم مشهد در اعتراضات ۱۴۰۱
سرتیپ دوم پاسدار احمد نگهبان، فرمانده انتظامی استان یزد و فرمانده نیروی انتظامی سابق مشهد و جانشین سابق فرمانده نیروی انتظامی خراسان رضوی در جریان اعتراضات ۱۴۰۱، نقش مستقیم و گسترده‌ای در قتل و کشتار و شکنجه و دستگیری شهروندان مشهد داشته است.
احمد نگهبان، فرمانده انتظامی مشهد و عضو شورای تأمین این شهر، در سرکوب، بازداشت و شکنجه معترضان و نقض حقوق شهروندی در جریان اعتراضات شهریور و پاییز ۱۴۰۱ نقش مؤثری داشت.
نیروی انتظامی در این سرکوب‌ها از تفنگ‌های ساچمه‌زن استفاده کرده است. این نوع سلاح‌ها معمولاً در شکار، ورزش و گاهی جنگ کاربرد دارند و توسط نیروهای انتظامی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند.
طبق شهادت‌ها و مستندات تصویری معتبر، ساچمه‌ها نه تنها به پایین‌تنه بلکه به نقاط مختلف بدن معترضان از جمله صورت و بالاتنه اصابت کرده است.
نیروهای انتظامی به طور مکرر و به وضوح از سلاح کمری برای مقابله با معترضان بهره برده‌اند.
شهر مشهد از جمله مناطقی بود که مردم معترض در آن به خیابان‌ها آمدند و با سرکوب نیروهای انتظامی تحت فرماندهی احمد نگهبان و یگان ویژه مواجه شدند.
در جریان اعتراضات ۱۴۰۱ در مشهد، نیروهایی که عمدتاً براساس یونیفورم به فراجا وابسته بودند، به طور هدفمند اعضای حساس مانند صورت معترضان را با سلاح پینت‌بال نشانه می‌گرفتند که در موارد متعددی باعث جراحت‌های جدی به ویژه در ناحیه چشم معترضان شد.
در جریان این سرکوب‌ها در مشهد، تعدادی از شهروندان از جمله حمید نسترجهان و اسماعیل ستاری ۲۸ ساله بر اثر ضربات باتوم نیروهای انتظامی شکنجه و جان باختند.
قتل و کشتار در مشهد به دستور احمد نگهبان
اسامی برخی از جانباختگان اعتراضات مشهد به شرح زیر است:
آرش پهلوان، ۲۷ ساله، در تاریخ ۳۰ شهریور ۱۴۰۱ بر اثر اصابت گلوله نیروی انتظامی به فرماندهی احمد نگهبان به سرش جان باخت.
ابوالفضل آدینه‌وند، ۱۷ ساله، در تاریخ ۱۶ مهر ۱۴۰۱ بر اثر اصابت ۲۴ گلوله ساچمه‌ای در جریان اعتراضات مشهد جان خود را از دست داد.
معین قاسم‌پور، در تاریخ ۲۷ آبان ۱۴۰۱، در اثر ضرب و شتم جان باخت.
محمد خلیلی نیز در ۲ آذر ۱۴۰۱ و حسن ناصری‌خور، مربی بوکس، در ۵ آذر ۱۴۰۱ به ضرب گلوله نیروهای سرکوب در مشهد جان باختند.
در جریان این اعتراضات در مشهد، تعدادی از شهروندان از جمله پریسا پروانه، علی صابری، منصوره موسوی، کتایون محمدی‌فر، اصغر شاکری، امید عمران، امید فتحی، امیر جلالیان سیدنیا، امیرحسین آتش، امین شریفی، بهزاد جلایری، پویا ملازم، جواد عفتی، جواد وطنخواه، حامد جراحی، حسین بوژمهرانی، حسین عزیزنصری، حسین نعمتی یزدی، دانیال میرشاهی، رضا حامدبورنگ، ریحانه مختاریان، سجاد جلایری، شهره اورعی، علی دیبا، علیرضا برجسته، لیلی سادات، ماندانا کلالی، مبارکه قدیری، محسن محمدی، محمد حبیب‌پور، محمد روزینی، محمد امین سعیدی، مدیحه روزینی، مریم کارگرکرمی، مژگان خیراللهی، مهدی یزدی، مهرداد نوروزی، مهشید کاشانی‌نژاد، میلاد جاهدی‌زاده و هادی رجبی‌زاده توسط نیروهای انتظامی و امنیتی دستگیر شدند.
در همین زمینه
اسامی بازداشت‌شدگان و شکنجه‌شدگان در مشهد به فرماندهی احمد نگهبان
اسامی برخی دیگر از بازداشت‌شدگان و شکنجه‌شدگان به دست نیروهای نظامی از جمله نیروی انتظامی مشهد به فرماندهی احمد نگهبان به این شرح است:
فاطمه سپهری، فعال سیاسی، در تاریخ ۳۰ شهریور ۱۴۰۱؛
سهراب خجسته، در ۱۲ مهر ۱۴۰۱؛
مهدی شکی مشهدی، در ۱۶ مهر ۱۴۰۱؛
فاطمه مشهدی‌عباس، نویسنده و مترجم، در ۲۷ مهر ۱۴۰۱؛
آرش رمضانی، فعال مدنی، در ۱ آبان ۱۴۰۱؛
مینا قلندری، در ۵ آبان ۱۴۰۱؛ بیتا میرزایی، در ۸ آبان ۱۴۰۱؛
ریحانه مختاریان‌دلوئی، در ۸ آبان ۱۴۰۱؛
علیرضا صداقت، در ۸ آبان ۱۴۰۱؛
المیرا حسینی، بلاگر و اینفلوئنسر، در ۱۳ آبان ۱۴۰۱؛
معین عاشور، در ۱۷ آبان ۱۴۰۱؛
سجاد رئوف، در ۲۴ آبان ۱۴۰۱؛
ابوالفضل احمدپور و علی احمدپور، هر دو در ۲۸ آبان ۱۴۰۱؛
و مجیدرضا رهنورد، در ۲۹ آبان ۱۴۰۱.
در میان بازداشت‌شدگان مشهد، تعدادی از شهروندان بهائی از جمله الهام سالاری، امید شریفی محبتی و سیروس ذبیحی نیز حضور داشتند. علاوه بر این افراد، در تاریخ اول آذر ۱۴۰۱، ساناز تفضلی، شهروند بهائی، توسط نیروهای امنیتی و انتظامی بازداشت شد.
اسامی دانشجویان بازداشت‌شده در مشهد در اعتراضات ۱۴۰۱
دانشجویان نیز از جمله بازداشت‌شدگان در جریان اعتراضات مشهد بودند.
اسامی تعدادی از دانشجویان دانشگاه‌های مختلف که در مشهد بازداشت شده‌اند عبارت‌اند از: علیرضا صابریان، عادل جلال‌احمدی، علی جلیلیان، حمید شریفی، معین منصوری‌ترشیزی، علیرضا فولادی، محمدرضا کریمیان، دانیال خیرآبادی، صفا قوام‌صدری، حسین رستم‌پور مقدم بگلر، حسین مومنی، سپهر باسامی، محمدامین موسوی، عباس گلشنی، امیدرضا مطهری‌نژاد، سینا برکپور، ارغوان تراشی، مجید شیعه‌علی، شایان ریحانی، امیرحسین حامدسنگی، مهدی صالحی، امیر دارایی‌پور، شمیم شیرزاد، امیررضا اسفندیاری، محمدمهدی راه‌نشین، امیرحسین ارمی، امیرعلی روغنی، امین بابایی، دانیال اسکوی، علی حسینی، فاطمه وارسته، محمد مولایی، مریم حلمی، پریسا صادق‌زاده، دانیال خسروی و محمدرئوف ارحمی.
در روز ۲۹ شهریور ۱۴۰۱، تنها سه روز پس از آغاز اعتراضات، فرماندار مشهد از بازداشت حداقل ۱۰۰ شهروند در این شهر خبر داد. این در حالی است که به باور فعالان حقوق بشر، در سه روز اول اعتراضات، دست‌کم ۳۰۰ شهروند در مشهد بازداشت شده‌اند.
در حوزه اقدامات انتظامی، فرماندهی نیروی انتظامی استان خراسان رضوی در تاریخ ۶ اردیبهشت ۱۴۰۲ اعلام کرد که ۱۵ واحد صنفی در مشهد، در چارچوب طرح موسوم به عفاف و حجاب، پلمب شده‌اند. همچنین، بر اساس گزارشی از هرانا، از ابتدای اجرای این طرح، ۲۴ واحد صنفی در مناطق مختلف پلمب شده‌اند.
۷ اردیبهشت ۱۴۰۲، پلیس خراسان رضوی از دستگیری افرادی خبر داد که به یک فرد آمر به معروف و ناهی از منکر در مشهد حمله کرده بودند. این خبر که توسط «انتخاب» منتشر شد، نشان می‌دهد که به جای حمایت از حقوق اجتماعی و شهروندی افراد، پلیس در کنار افرادی قرار می‌گیرد که خود را با عنوان آمر به معروف و ناهی از منکر معرفی کرده و برای شهروندان مزاحمت ایجاد می‌کنند. در واقع، نیروی انتظامی با مصونیت دادن به این افراد، به دستگیری شهروندانی می‌پردازد که با آن‌ها مخالفت می‌کنند و بدین ترتیب، به ابزاری برای سرکوب حقوق اجتماعی شهروندان تبدیل می‌شود.
سوابق سرکوب و قربانیان پاسدار احمد نگهبان
احمد نگهبان از سال ۱۳۹۶ تا ۲۰ مرداد ۱۴۰۱ معاون عملیات انتظامی استان خراسان رضوی، و از ۲۰ مرداد ۱۴۰۱ تا ۲۲ اسفند ۱۴۰۲ فرمانده انتظامی مشهد بود و از ۲۲ اسفند ۱۴۰۲ تا ۲۷ مرداد ۱۴۰۴جانشین فرمانده انتظامی استان خراسان رضوی بوده است.
نگهبان در ۲۷ مرداد ۱۴۰۴ به سمت فرمانده انتظامی استان یزد منصوب شده است.
برخی از قربانیان سرکوب و جنایات پاسدار احمد نگهبان عبارتند از:
حمید نسترجهان
اسماعیل ستاری
آرش پهلوان
ابوالفضل آدینه‌وند
معین قاسم‌پور
محمد خلیلی
حسن ناصری‌خور
علی صابری
امین شریفی
امیرحسین آتش
امیر جلالیان سیدنیا
اصغر شاکری
بهزاد جلایری
دانیال میرشاهی
حامد جراحی
حسین عزیزنصری
حسین بوژمهرانی
حسین نعمتی یزدی
جواد عفتی
جواد وطنخواه
کتایون محمدی‌فر
منصوره موسوی
امید فتحی
امید عمران
پریسا پروانه
پویا ملازم
ریحانه مختاریان
رضا حامد بورنگ
سجاد جلایری
شهره اورعی
علی دیبا
علیرضا برجسته
لیلی سادات
ماندانا کلالی
مبارکه قدیری
محمد حبیب‌پور
محمد روزینی
محسن محمدی
ابوالفضل احمدپور
علی احمدپور اهل
علیرضا صداقت
آرش رمضانی
بیتا میرزایی
الهام سالاری
المیرا حسینی
فاطمه مشهدی عباس
فاطمه سپهری
هادی رجبی‌زاده
مدیحه روزینی
مهشید کاشانی‌نژاد
مجیدرضا رهنورد
مریم کارگر کرمی
مهدی شکی مشهدی
مهدی یزدی
مهرداد نوروزی
میلاد جاهدی‌زاده
مینا قلندری
محمدامین سعیدی
معین عاشور
مژگان خیرالهی
ریحانه مختاریان دلوئی
سجاد رئوف
ساناز تفضلی
سیروس ذبیحی
سهراب خجسته
امید شریفی محبتی
عباس گلشنی
عادل جلال‌احمدی
علی حسینی
علی جلیلیان
علیرضا فولادی
علیرضا صابریان
امین بابایی
امیرعلی روغنی
امیر دارایی‌پور
امیرحسین ارمی
امیرحسین حامدسنگی
امیررضا اسفندیاری
ارغوان تراشی
دانیال خیرآبادی
دانیال اسکوی
حمید شریفی
حسین مومنی
حسین رستم‌پور مقدم بگلر
مجید شیعه‌علی
مریم حلمی
مهدی صالحی
معین منصوری ترشیزی
محمدامین موسوی
محمدمهدی راه‌نشین
محمد مولایی
محمدرضا کریمیان
امیدرضا مطهری‌نژاد
صفا قوام‌صدری
سپهر باسامی
شمیم شیرزاد
شایان ریحانی
سینا برکپور
فاطمه وارسته
دانیال خسروی
محمدرئوف ارحمی
پریسا صادق‌زاده
و قربانیان گروهی پاسدار نگهبان شامل موارد زیر هستند:
جامعه بهائیان مشهد
مردم ساکن مشهد
زنان ساکن مشهد
معترضان اعتراضات تابستان و پاییز ۱۴۰۱ در شهرستان مشهد
منابع:
دادگستر
ایران آزادی
